OVEK KOMETEN DACHT EN SCHREEF- 171 



„cometen siet men meest om 't Noorden ende omtrent die melcstraet, 

 „selden tusschen de Tropicos cancri ende capricorni; omdat het tusschen 

 ,,de Tropicken al te warm is, ende die dampen aldaer versmelten. Dit 

 „is ARiSTOTELis eygen ghevoelen van de Cometen , van vele geleerden 

 „niet recht verstaen, ende so verclaert als wij nu ghedaen hebben. 

 „Ende wat de Sporades sterren belangt die siet men in de melcstraet 

 „ontallijck, ende also dat meuse op de cloot niet stellen can. Aristoteles 

 „moet een scherp ghesicht gehadt hebben, dat hijse sien conde sonder 

 „bril : wij luyden connen se anders qualic sien , dan met behulp van 

 „de nieuw gevonden bril. Aristoteles verhaelt mede t' gevoelen van 

 „eenighe Philosophen in Italien, de welcke t' samen een societeyt 

 „hielden (even als huydendaegs de Jesuiten doen) ende waren ghenoenit 

 „nae hun meester pythagoras. Welcken het dtiervoor hielden datter 

 „veel meer planeet-sterren waren als de vyve die men ordinaris siet, 

 „ende dat bij langhe wyle altemets een van die verborgen Planeet- 

 „sterren te voorschyn quam met een langhe baert ofte lang hayr, ende 

 „niet lang daernae wederom vertrock in haer schuylplaetse , hetsy dan 

 „onder die sonstralen, ofte andersins, so hoogh dat mense niet meer 

 „sien conde. Daer syn noch verscheyden opinien by die ouden ghe- 

 „weest die wy onnodich achten te verhalen: Maer wy moeten niet 

 „naelaten 't gene van de geleerde Astronomyns van onsen tyden ghe- 

 „spoort is in dese saecken. 



„Het is noch kennelyck dat int jaer 1577 een groot en langduyrich 

 „Coraeet heeft geschenen in de Maenten Novembri, Decembri ende 

 „Januario naestvolgende. Veel geleerden Astronomi hebben met vlyt 

 „daerop acht ghenomen, onder anderen s. v. g. Landtgraef van Hes- 

 „sen, de seer beroemde tycho brahe, ende cornelius gemma, Fro- 

 „fessor binnen Loven, ende noch een seer goedt Astronomus michael 

 „moestlinus daerna Professor tot Tubing geworden. Dese vier mannen 

 „ghetuyghen ende bewijsen met vaste redenen dat die selve Comeet 

 „niet in de lucht (als aristoteles meent) maar in Aethere , dat is in 

 „de Hemel bpven de Mane soude geweest zijn, ende tycho brahe 

 „segt daerby dat se was vijfmael hoger als de Mane, ende so groot 

 „als de honderste deel van 't aerdryck. Die mane wort gerekent hooch 

 „te zijn vyftich duisent duytsche mylen boven het aerdryck, ende die 



