234 HET MELKSAP DER PLANTEN. 



der levensbeginselen van de plant, en komen veel algemeener voor, 

 dan men gelooft, doch men heeft hun bestaan voorbijgezien, omdat in 

 vele gewassen het melksap een waterhelder vocht is, waarin enkele 

 bolletjes drijven. Schultz geeft dan ook dat melksap den naam van 

 leveiisvocht of latex, en de kanalen, waarin het bevat is: levensoaten , 

 (vasa laticis) , terwijl hij het verschijnsel der rondstrooming C^c/ijse noemt. 

 Hij vergelijkt dit rondstroomen met de beweging van het bloed der 

 dieren, en het levensvocht is hem het bloed der planten, dat zelfs in 

 de bolletjes, welke het troebel maken, de vertegenwoordigers bevat 

 van de dierlijke bloedligchaampjes. De grootste overeenkomst is , vol- 

 gens hem, aanwezig tusschen de bloedcirculatie bij de wox'men en de 

 rondstrooming van het levensvocht der planten. 



Toen eenmaal dit denkbeeld bij hem gerijpt was, heeft hij voort- 

 durend getracht dit te ontwikkelen en nieuwe bewijzen daarvoor bij 

 te brengen. Met een ijver en volharding, eener betere zaak waardig, 

 heeft SCHULTZ ongeveer 20 jaren lang aan den opbouw van zijn systeem 

 gearbeid, en hiervan herhaaldelijk rekenschap gegeven in onderschei- 

 den meest zeer uitgebreide werken , waarvan een door de Fransche 

 Akademie met den gouden eereprijs bekroond is. Hij heeft daai-bij 

 menige belangrijke bijzonderheid van het melksap aan het licht ge- 

 bragt, doch met al zijn streven is het hem niet mogen gelukken, 

 zijne meeningen bij de corypheeën der wetenschap ingang te doen 

 vinden. 



Reeds meijen, tbevirands en decandolle hebben zijne voorstel- 

 lingen bestreden. De laatste heeft een tal van bedenkingen daartegen 

 aangevoerd, zoo als b.v., dat het melksap slechts bij betrekkelijk weinige 

 planten voorkomt , terwijl het als levensvocht algemeen moest gevonden 

 worden; dat het in zijne scheikundige zamenstelling innig verwant is 

 met gomharsen, die toch niet anders dan als afscheidingsproducten 

 kunnen beschouwd worden ; dat de beweging van het melksap veel 

 plaatselijker is, dan met het begrip van levensvocht vereenigbaar moet 

 geacht worden, en dergelijke meer. — De groote slag aan de theorie 

 van SCHULTZ is echter toegebragt door hcgo von mohl , die bewezen 

 heeft , dat de geheele voorstelling uit de lucht gegrepen en onwaar is. 



V. Mohl heeft in het ongeschonden , nog aan de moederplant ge- 



