346 DE TWEE GEWIGTIG8TE NEDERLANDSCHE 



van 1609 uit Nederland ontvangen, na reeds vroeger, op de in Sep- 

 tember 1608 te Frankfort gehouden mis, eenen Nederlander ontmoet 

 te hebben, die een dergelijk werktuig bij zich had. 



Welligt is echter bij sommige lezers de vraag gerezen, of onder 

 de «verscheidene anderen," die, blijkens de resolutie van den loden 

 Dec. 1609 der Staten-generaal, reeds kennis hadden van lippershey's 

 uitvinding, niet, behalve metius, ook begrepen moet worden zacha- 

 RiAS JANSSEN, die nog heden ten dage bij velen voor den eigenlijken 

 uitvinder der verrekijkers doorgaat. Wij zullen zoo straks op dezen 

 persoon en zijne aanspraken nader terugkomen, maar willen eerst nog 

 het in 1608 ter algemeene kennis gebragte werktuig op zijne verdere 

 reis door Europa vergezellen. 



Op het tijdstip toen het boven verhaalde met de verrekijkers van 

 i.iPPERSHEY voorviel, was Fransch gezant bij onzen staat de president 

 JEANNiN, die krachtige pogingen aanwendde, eerst om den vrede en 

 later, toen deze mislukt was, eenen wapenstilstand met Spanje te be- 

 vorderen. In zijne in 1645 te Amsterdam en in 1656 nog eens te 

 Parijs uitgegeven Negaliations komen, onder dagteekening van den 

 288ten December 1608, twee brieven voor, de eene aan koning 

 HENDRIK IV, de andere aan sully, waai-uit het volgende blijkt. 



Zoodra jeannin de uitvinding, waarvan ook hij het nut voor den 

 oorlog doorzag , vernomen had , had hij zich gewend tot den Mid- 

 delburgschen brillenslijper , en van dezen verzocht, dat hij ook voor 

 hem zulk een kijker zoude maken. Doch deze, getrouw aan zijne 

 belofte aan de Staten gedaan , had zulks geweigerd. De Staten ech- 

 ter, die hoogen prijs stelden op de vriendschap des Franschen ko- 

 nings , met wien zij kort geleden een of- en defensief verbond hadden 

 gesloten , dat evenwel eerst na den vrede zoude in werking komen , 

 en toen al , gelijk wij zagen , tot de overtuiging gekomen zijnde , dat 

 het geheim der uitvinding, als aan meer dan eenen bekend zijnde, 

 zich niet meer bewaren liet , bestelden twee zulke kijkers bij lippers- 

 HEY , welke bestemd waren voor den koning. 



Jeannin deed echter nog iets meer. Hij kwam te weten , dat een 

 Fransch soldaat , geboortig van Sedan , maar dienende in de lijfwacht 

 van den prins , behalve andere nuttige uitvindingen voor den oorlog , 



