UITVINDINGEN OP NATUURKUNDIG GEBIED. 359 



Doch er is nog iets, hetwelk dit vermoeden versterkt en bijna tot 

 zekerheid verheft. In dien eersten tijd werden verrekijkers en mi- 

 ki-oskopen , ja zelfs brillen , in de verschillende talen gewoonlijk met de- 

 zelfde namen aangeduid. In het Latijn droegen zij den algemeenen naam 

 van ociUaria, perspicilla of conspicüia, in het Italiaansch dien van occ/h- 

 ali, in het Nederduitsch dien van oogglazen, Ujkglazen of kijkers. In 

 de reis van bontekoe (1619) wordt van den verrekijker onder den 

 naam van zeebril of eenvoudig van h-il gesproken, en in het Fransch 

 wordt een bril en een verrekijker nog door hetzelfde woord, lunette , 

 aangeduid, en dat die zelfde benaming vroeger ook op het mikros- 

 koop werd toegepast, blijkt uit eenen den 21 December 1622 door 

 PEiBESC uit Parijs aan cambden te Londen geschreven brief, waarin 

 hij onder anderen zegt : iwus avons bien vu ici de ces petites limettes , 

 qui font voir des cirons et des mistes gros comme des mouches etc. Ja 

 zelfs toen de naam van teleskoop reeds was ingevoerd en ook het mi- 

 kroskoop in Italië reeds wel bekend was, vinden wij in eene in 1627 

 door NICOLA AGGiANTi, een leerling van galilaei, uitgegeven latiju- 

 sche redevoering, een mikroskoop onder den zonderlingen naam van 

 microtelescipium vei-meld. 



Deze onbestemdheid in de benamingen der beide werktuigen geeft 

 geheel rekenschap van de verwarring, waarvan het getuigenis van 

 JOHANNES ZACHAR1A5Z. de blijken draagt. Ook is het zeer waarschijn- 

 lijk , dat hij , dit getuigenis in het Nederduitsch afleggende , alleen ge- 

 sproken heeft van Hjkers of kijkglazen en dat de vertaler dit door het 

 woord telescopia heeft overgebragt, omdat er eigeplijk alleen naar te- 

 leskopen gevraagd was. 



Er is echter nog een punt, dat wij niet geheel met stilzwijgen mo- 

 gen voorbijgaan. Boreel, die in 1591 geboren was, noemt zacharias 

 JANSSEN zijn speelgenoot. Alligt zoude men uit deze woorden afleiden , 

 dat de uitvinding, waaraan ook deze gezegd wordt deel gehad te heb- 

 ben, dan niet wel in 1590 kon hebben plaats gegrepen. Echter 

 ontbreekt het niet aan bewijzen, dat zacharias verscheidene jaren 

 ouder moet geweest zijn dan boreel. Boven zagen wij dat eerstgenoem- 

 de reeds in 1603 vader was, toen boreel derhalve eerst twaalf jaren 

 telde, en uit het getuigenis van johannes , die van zijn grootvader. 



