WETENSCHAPPELTJK BIJBLAD. 29 



generatio spontanea van planten aangaat , nadat eene voor haar zoo sterk moge- 

 lijk sprekende en veel opzien verwekt hebbende waarneming van cienkowski 

 (het ontstaan van een uit een cel bestaand organisme met endogene zwerm- 

 sporen in rottende aardappelen) later door den waarnemer zelven is opgehel- 

 derd op eene wijze (het in zich opnemen van zetmeelkorrels door de zich 

 ontwikkelende zwermcellen van eene monade : monos parasitica) , die elk denk- 

 beeld van generatio spontanea buitensluit , kan ook de zaak van deze met regt 

 geacht worden hopeloos te staan, D. L. 



CelluloBe in de huid van zijdewormen. — Reeds hadden de onderzoekingen 

 van SCHLOSSBERGER twijfel doen ontstaan, of men onderden algemeenen naam 

 van chitine ook stoffen van verschillende zamensteHing begreep , die uit meng- 

 sels van twee andere stoffen in verschillende betrekkelijke hoeveelheid be- 

 stonden. Dit vermoeden schijnt thans door de uitkomsten , die peligot (Compt. 

 rendus XLVH, p. 1034) mededeelt, van een onderzoek der chitine van zijde- 

 wormen , volkomen bevestigd te zijn. 



Hij behandelde de. huid van zijdewormen eerst met permanganas potassse, 

 vervolgens met bisulfis sodae , toen met zoutzuur , eindelijk met eene zeer ge- 

 concentreerde potaschoplossing, en verkreeg langs dien weg eene witte vilt- 

 achtige zelfstandigheid , waarin hij echter nog , in weerwil dezer opvolgende 

 behandelingen , omstreeks 6 proc. stikstof vond. 



Toen hij nu met decaisne deze stof met iodium en zwavelzuur behandelde, 

 herkenden zij op verscheidene plaatsen de blaauwe verkleuring, die het ken- 

 merk der cellulose is. 



Het overtuigendste bewijs, dat deze laatstgenoemde .«itof in de chitine voor- 

 komt , leverde peligot echter door haar bloot te stellen aan de inwerking 

 van het voor korten tijd door SCHWEITZER ontdekte oplossingsmiddel voor 

 cellulose , namelijk de ammoniakale oplossing van koperoxyd. De huid van 

 zijdewormen , die op boven gezegde wijze behandeld was , werd gedurende 

 eenige dagen met dit reactief in aanraking gelalen en dit vervolgens door asbest 

 gefiltreerd. Uit het heldere vocht praecipiteerde zoutzuur, eene stof, die alle 

 de kenmerken van zuivere cellulose bezat. 



Dit bestaan van cellulose in de chitine wordt ook nog bevestigd door eene 

 vroeger medegedeelde proef van berthelot, die glucose uit chitine be- 

 reid bad. 



De cellulose, welker bestaan in den mantel der tunicaten reeds voor ver- 

 scheidene jaren door schmidt ontdekt was , blijkt derhalve eene veel grootere 

 verbreiding in het dierenrijk te hebben, dan men tot dusverre vermoed had, 

 daar men nu met eene groote mate van waarschijnlijkheid mag aannemen, 

 dat de meeste zoo niet alle onder den algemeenen naam van chitine zamenge- 



