— 8 — 



ganen zijn, wier verrigting daarin bestaat, dat zij door hunne plot- 

 selijke inkrimping en uitzetting beweging brengen in het vloeibare 

 gedeelte der ligchaamsmassa. Zulk eene zamentrekbare ruimte zoude 

 derhalve een hart kunnen genoemd worden in zijnen allereenvoudig- 

 sten vorm. Eigenlijke vaten staan daarmede nimmer in verband, 

 maar althans in één geval (bij Paramecium Aurelia) is de zamen-' 

 trekbare ruimte voorzien van straalsgewijs daarvan uitgaande aan- 

 hangsels , die als het ware een eerste beginsel van vaatstelsel ver- 

 kondigen. Niet onmogelijk is het echter, dat in sommige gevallen 

 aan deze zamentrekbare ruimten nog eene andere verrigting, b. v. 

 die der ademhaling moet worden toegekend. Bij eeuige soorten 

 namelijk (b. v. bij ActinopTirys Sol, fig. 4 i^a) ligt deze zamentrek- 

 bare ruimte onmiddelijk onder het vliesje dat de opperhuid vormt, 

 en het vocht, waarmede het in den uitgezetten toestand gevuld is, 

 is derhalve blootgesteld aan den invloed van de lucht in het om- 

 ringende water. Overigens mag men veilig aannemen, dat bij allen 

 de ademhaling ook door de geheele oppervlakte geschiedt, en door 

 de gestadige beweging der fijne trilhaartjes , waarmede de meesten 

 bezet zijn, krachtig bevorderd wordt. 



Niets is zoo verscliillend als de bewej^incr der verschillende soor- 

 ten van infusiediertjes. Er zijn er, die schier onbewegelijk op de- 

 zelfde plaats vertoeven, anderen die zoo vlug in hunne bewegingen 

 zijn, dat het tot de moeijelijkste opgaven voor den mikroskopischen 

 waarnemer behoort hen op hunne snelle vaart te volgen en in 

 het gezigtsveld te houden. Veelal zijn het alleen de reeds meer 

 genoemde trilhaartjes, welke die voortgaande beweging veroorzaken, 

 doch er zijn er ook (fig. 6 ^ en ^'), die, behalve deze, nog van groo- 

 tere stijvere haartjes voorzien zijn, welke zij op de wijze van poot- 

 jes gebruiken, waarmede zij langs de oppervlakte der waterplantjes 

 en andere zich in het vocht bevindende voorwerpen loopen. Sommige» 

 hebben een zeer week en zoo beweegbaar ligchaam, dat het schier 

 ieder oogenblik van vorm verandert. Bij anderen blijft die vorm meer 

 gestadig dezelfde, hetzij uit hoofde van de algemeene onbuigzaam- 

 heid hunner huid (fig. 6 B), of omdat een gedeelte der oppervlakte 

 met -een soort van schild bedekt is (fig. 6^), terwijl eindelijk nog 



