— 98 — 



het zuidelijkste en tevens het grootste dier eilanden, welks naam 

 verschillend geschreven wordt als Owaihi , Owyhee, Hawaï en 

 Hawaiï; de laatste benaming schijnt echter de meest gebruikelijke. 

 Het was op dat eiland dat de beroemde zeereiziger cook, ten ge- 

 volge van een misverstand met de inwoners, in 1779 zijnen dood 

 vond. Sedert dien tijd heeft de maatschappelijke toestand aldaar 

 groote veranderingen ondergaan, en de beschaving, vooral gesteund 

 door het Christendom , aanzienlijke vorderingen gemaakt. Yele 

 Amerikanen hebben er er zich nedergezet, en het laat zich vooruit 

 zien dat de Sandwich-eilanden, inzonderheid ten gevolge hunner 

 ligging op den weg van Amerika naar Japan, China en de Oost- 

 Indische eilanden, eenmaal eene belangrijke stapelplaats voor den 

 handel zullen worden, en dan ook eene gewigtige staatkundige be- 

 teekenis zullen verkrijgen. 



De oppervlakte van Hawaiï bedraagt 216 vierkante mijlen, der- 

 halve ongeveer twee vijfde der oppervlakte van ons vaderland. Al- 

 lengs oprijzende verheft zich de bodem tot drie pyramiedvormige 

 bergen, alle drie vulkanen, de Mauna Hoerarai, Mauna Loa en 

 Mauna Kea, waarvan de beide laatsten zich tot eene hoogte van 

 ruim 14,000 E. voeten of 4300 ellen boven de zee verheffen en 

 derhalve bijna even hoog zijn als de Montblanc. De geheele bodem 

 getuigt van de geweldige werkingen van het onderaardsche vuur. 

 Lavastroomen, welke zich over steile berghellingen naar beneden 

 hebben gestort, als waren zij zoovele vurige watervallen, zijn thans 

 tot vast rotsgesteente gestold , en vormen reusachtige zuilen en 

 wonderschoone stalactiten, terwijl zij elders, waar de helling ge- 

 ringer was, als rivieren zich slingerend door het landschap uit- 

 breiden , dikwerf nog de sporen van de door hen aangerigte ver- 

 woestingen aan het oog vertoonende. 



Van de drie genoemde vulkanen is de Mauna Loa thans nog 

 alleen werkzaam. Het is aan de zuidelijke helling van dezen berg, 

 op ruim 6 uren gaans van den top en 3873 voeten boven de 

 zee, dat zich de Kilauea bevindt, een krater, welke die van alle 

 overige vuurspuwende bergen in andere oorden der wereld verre 

 in omvang overtreft. Zijn grootste middellijn bedraagt drie en een 



