— 125 — 



hij hielp de matrozen in de manoeuvres en bezweek eindelijk door 

 het verdriet over onverdiende straf! ! ! Buffon laat hem met deftig- 

 heid de hand geven aan personen, die hem bezoeken, hun beleefdelijk 

 uitgeleide doen, uit eigen aandrift zijn tafel dekken, thee schenken 

 enz. Zoo ik tegenover dit alles mijne eigene ondervinding raadpleeg, 

 moet ik bekennen, dat alle deze verhalen mij voorkomen aan groote 

 overdrijving te lijden. Het verstand van den Chimpansé kwam mij 

 geringer voor dan van den Orang-oetan, en ging niet veel hooger 

 dan dat van een kind in zijne allereerste ontwikkeling. Eenmaal 

 slechts merkte ik iets bij hem op, dat van meer dan gewone dierlijke 

 geestvermogens scheen te getuigen. Op zekeren dag liet de heer 

 WESTERMAN, aan wien de Zoölogische tuin in Amsterdam zoo veel 

 verpligting heeft, in mijne tegenwoordigheid de luiken sluiten 

 der kamer, waarin de Chimpansé zich bevond, met eene lat, die, 

 in schuinsche rigting op den vloer steunende, aldaar met een 

 spijker werd tegengehouden. Het dier, hierdoor gekweld, verlan- 

 gende naar zijnen oppasser die hem van buiten toeriep, en verhin- 

 derd in zijn nieuwsgierig uitzien naar buiten, begon met vruchte- 

 loos aan het luik te trekken, bemerkte toen de hinderpaal, trachtte 

 de lat naar zich toe te halen en ziende dat ook dit onmogelijk 

 was, begaf het zich naar den spijker, poogde dezen er uit te 

 breken, en toen dit niet konde geschieden, trok het eindelijk 

 zegepralend in dwarse rigting de lat weg. — Hierin vertoonde zich 

 voorzeker meer oordeel, dan men gewoonlijk bij dieren aantreft. 

 Een hond zoude aan het luik zijn blijven krabben en bijten; een 

 paard had het welligt stuk geslagen, maar geen hunner zoude het 

 wezenlijk beletsel zijn gaan wegnemen. Het was intusschen geen 

 grooter blijk van verstand dan men bij kinderen pleegt aan te 

 treffen. Het tooneel dat nu volgde, vond evenzeer zijne verkla- 

 ring in kinderlijke gemoedsaandoening en hartstogt. De oppasser, 

 naar wien het dier in klagend geschreeuw herhaaldelijk verlangd 

 had, die, op onzen last, hem door zich telkens te verwijderen 

 en hem van verre te roepen, aanhoudend had gekweld, komt ein- 

 delijk, na het openen van het luik, te voorschijn. De Chimpansé 

 klimt op zijnen arm, maar in plaats van hem te liefkozen, zoo 



