— 158 — 



Uit dit beknopt overzigt van de voornaamste verschijnselen, welke 

 de winterslaap bij de dieren oplevert, blijkt, dat de levenswerkzaam- 

 heid in dien toestand tot eenen zeer lagen trap gedaald, maar 

 geenszins geheel vernietigd is. Ook heeft werkelijk nog bij hen eenige 

 stofwisseling plaats. Het bewijs daarvoor wordt geleverd door hunne 

 verandering in gewigt. Zeer opmerkelijk is het, dat deze verandering 

 niet enkel in verlies bestaat. Sacc, hoogleeraar te Neufchatel, heeft 

 talrijke wegingen in het werk gesteld van marmotten in den toestand 

 van winterslaap , en daarbij bevonden , dat zij , wel is waar , over het 

 geheel allengs in gewigt afnamen, maar toch ook, dat van tijd tot 

 tijd hun gewigt wederom iets toenam, en wel juist dan wanneer de 

 slaap het diepst was. l) De proeven van regnault en reizet hebben 

 de oorzaak daarvan leeren kennen. Zij bevonden namelijk, dat de 

 slapende marmotten somwijlen merkelijk meer zuurstof uit de lucht 

 opnamen, dan zij koolstofzuur uitademden, en daar op geenen anderen 

 weg stofien uit hun ligchaam verwijderd werden, zoo moest noodza- 

 kelijk hun gewigt eenigzins vermeerderen. Let men echter op den 

 geheelen duur van den winterslaap, dan heeft er verlies van stof 

 plaats, en wel inzonderheid verdwijnt een groot deel van het vroeger 

 rijkelijk aanwezige vet (sAissY, MANGILI, berger, monro, barkow). 

 Waarschijnlijk mag men aannemen, dat dit verlies niet alleen door 

 de longen, maar ook door de huid geschiedt. 



De geringheid der stofwisseling verklaart echter hoe het komt, 

 dat deze dieren in eenen schier aan schijndood grenzenden toestand 

 kunnen blijven, zonder voedsel tot zich te nemen en nagenoeg 

 zonder adem te halen. Reeds zagen Avij, dat die toestand bij zoog- 

 dieren maanden lang duren kan ; bij dieren uit andere klassen heeft 

 men dit nog veel langer waargenomen. Het is geenszins eene zeld- 

 zaamheid, dat sommige poppen van vlinders, nadat zich de rupsen 

 in den herfst verpopt hebben, niet in den volgenden zomer, maar 

 eerst een jaar later uitkomen, ja keaumur 2) bewaarde op eene 

 zoodanige wijze eenige poppen in eenen ijskelder gedurende ver- 

 scheidene jaren, zonder dat zij de gewone gedaanteverwisseling 



1) Ann. de Chim. et de Pkys. 1849, T. XXVI, p. 429. 



3 Mémoires pottr servir a VJnstoire des insectes, T. II,' part. I, p. 23. 



