HET GEWIGT VAN DEN AARDBOL. 



D. GROTHE. 



"JLs het gewigt des aardbols te bepalen ? Wie heeft ooit de aarde 

 op eene weegschaal gelegd ? Ik voor inij houd het voor onmogelijk 

 zulk een moeijelijk vraagstuk op te lossen." Zoo zal waarschijnlijk 

 meer dan een lezer van het Album der Natuur spreken, vooral 

 hij, die in de natuur- en werktuigkunde geene grondige kundig- 

 heden heeft kunnen verzamelen. Echter is het met dit onder- 

 werp als met vele anderen. Vertelt gij aan eenen onkundigen, 

 dat men den afstand der zon van de aarde vrij naauwkeurig op 

 20% millioenen geographische mijlen of ruim 26 millioen uren 

 gaans heeft berekend, dan zal hij u ronduit verklaren, dat zoo- 

 danige berekeningen niet uit te voeren zijn. Eene zonsverduistering 

 te berekenen en de plaatsen op de aarde aan te wijzen, waarop bij 

 dit verschijnsel de schaduw der maan moet vallen , is inderdaad 

 een niet gemakkelijk vraagstuk, en voor allen, die geen begrip 

 hebben van de verbazende magt der wiskundige wetenschappen , 

 schijnbaar onoplosbaar. En toch heeft de ondervinding voor twee 

 jaren ons weder moeten overtuigen , dat de sterrekundigen deze 

 berekening met eene groote juistheid weten uit te voeren. Nog 

 een zeer merkwaardig voorbeeld. De Eransche sterrekundige i.ever- 

 RIEE, besloot uit zekere, naauwelijks waarneembare verschijnselen 

 der planeet Uranus, dat er nog dieper in de oneindige ruimte, 

 en wel op meer dan 600 millioen uren gaans van de zon, eene 

 tot dusverre onbekend gebleven planeet moest bestaan. Hij bere- 

 kende deze verschijnselen, en bepaalde op den verbazend grooten 

 afstand van 1000 millioenen uren de kleine plek aan den hemel, 

 waar men op eenen zekeren tijd met goede verrekijkers de planeet 

 moest kunnen zien. En dat die berekening nagenoeg geheel juist 



