— 208 — 



maar die vergrooting is veel te gering, als men bijzonderheden bij 

 de zon, de maan, de planeten en de dubbele sterren wil waarnemen. 

 Wegens de voortrefi'elijkheid van hun voorwerpglas, worden de 

 zakkijkers van molteni met eene vergrootiiig van 60 malen ook 

 volstrekt niet overladen. Wil men den invloed van eene sterkere 

 vergrooting, op het waarnemen van bijzonderheden, door eene proeve 

 bevestigd zien , zoo kan ik eene aanvoeren , door welke men tevens 

 in de gelegenheid wordt gesteld, eenen kijker, dien men mogt be- 

 zitten, ligtelijk bij eenen der zakkijkers van molteni te vergelijken. 

 In den zomer van het verledene jaar heb ik eens, in de opene 

 lucht en in de schaduw, een nummer van het Handelsblad aan 

 eenen tuinmuur bevestigd, en, op eenen afstand van 55 Ned. ellen 

 eenen der zakkijkers van molïeni opgesteld. Met eene sterrekun- 

 dige oogbuis, van molteni herkomstig, door welke de kijker eens 

 vergrooting van 50 malen verkreeg, lieten zich, op dien afstand, 

 ook de kleinste letters van het Handelsblad &&mgQxm?iieoi[\.ic\]i&xtw, 

 en het Handelsblad kon zonder zwarigheid gelezen worden, ah 

 men den kijker op eenen afstand van 45 Ned.« ellen bragt. Met de 

 aardsche oogbuis, die eene vergrooting gaf van 25 malen, was het 

 op dien afstand volstrekt onmogelijk de letters van het Handelsblad 

 te ontcijferen, en om dit met de aardsche oogbuis mogelijk te maken , 

 moest men den kijker tot op eenen afstand van 22 Ned. ellen tot het 

 Handelsblad doen naderen. Daar men sterke vergrootingen uitslui- 

 tend bij de beschouwing van hemellichten behoeft, bedient men zich 

 daarbij, om de reeds vermelde redenen , van sterrekundige oogbuizen , 

 die slechts twee glazen bevatten , en door welke het omgekeerde beeld, 

 door het voorwerpglas gevormd , niet andermaal wordt omgekeerd. 

 Die sterrekundige oogbuizen hebben verschillende inrigtingen , naar 

 het doel van den kijker, bij welken zij gebruikt worden. Is de 

 kijker niet tot meten bestemd, of maakt hij geen deel van een 

 meetwerktuig uit, zoodat het enkel zien zijn hoofddoel is, dan 

 gebruikt men gewoonlijk eene oogbuis met twee glazen, tusschen 

 welke het beeld, door het voorwerpglas gevormd, komt te vallen. 

 Ook die oogbuizen hebben verschillende inrigtingen, en daar men 

 haar naauwkeurig moet kennen, om haar goed te kunnen gebruiken. 



