— 275 — 



Om ons te overtuigen, dat de lucht ter voeding van ons ligchaam 

 dienstig is, en op velerlei wijzen als zoodanig bedorven kan wor- 

 den, behooren wij vooraf den aard en de zamenstelling der damp- 

 kringslucht te kennen. Het scheikundig onderzoek dan leert ons, 

 dat de dampkringslucht voornamelijk uit een mengsel bestaat van 

 twee enkelvoudige gas- of luchtsoorten , t. w. de zuurstof en de 

 stikstof, en wel in deze verhouding, dat op 100 gewigtsdeelen damp- 

 kringslucht voorkomen : 



33,1 gewigtsdeelen zuurstof 



en 76,9 gewigtsdeelen stikstof 

 of, — dewijl gelijke maten dier beide luchtsoorten niet even zwaar 

 zijn, en de zuurstof soortelijk zwaarder is dan de stikstof, — dat 

 100 maten dampkringslucht bevatten : 



20,9 maten zuurstof 



en 79,1 maten stikstof. 

 Die twee luchtsoorten nu bezitten geheel verschillende eigen^ 

 schappen ; een brandend ligchaam toch in de zuurstof gebragt , 

 brandt daarin voort met verhoogde ontwikkeling van licht en warmte; 

 daarentegen wordt het bij indompeling in de stikstof terstond uit- 

 gedoofd. Een levend wezen in zuurstof geplaatst ondervindt niets 

 onaangenaams, hoewel een te lang verblijf daarin langzamerhand 

 ontsteking der longen doet ontstaan ; wordt dat levend wezen in 

 stikstof gebragt, zoo sterft het oogenblikkelijk. Hieruit volgt na- 

 tuurlijk, dat van de twee luchtsoorten, die de dampkringslucht 

 zamenstellen , alleen de zuurstof voor het leven en evenzeer voor 

 de verbranding dienstig is, en dat de stikstof alleen in zoo verre 

 eene gewigtige rol vervult, dat zij namelijk de al te hevige wer- 

 king der zuurstof door hare tegenovergestelde uitwerking tempert. 

 Gaan wij nu de onderscheidene oorzaken na, waardoor de damp- 

 kringslucht aan bederf is blootgesteld , zoo komt hier in de eerste 

 plaats de ademhaling en uitwaseming van menschen en dieren ter 

 sprake. Bij eiken ademtogt immers wordt eene vrij aanzienlijke 

 hoeveelheid dampkringslucht in de longen opgenomen, terwijl een 

 oogenblik later eene bijna gelijke hoeveelheid lucht wordt terugge- 

 geven; maar deze laatste is zeer onderscheiden van de ingeademde; 



16 



è 



