— 307 — 



kleur en in den walgelijken geur, dien zij uitwasemen, eene groote 

 toenadering erkend tot dien lagen trap van ontwikkeling, die de 

 paddestoelen en schimmels kenmerkt. 



Ik zou nu nog van vele andere tropische Parasieten kunnen 

 gewagen; doch zij zijn allen meer of min overeenkomstig met die, 

 welke ik heb geschetst. De toenadering van de Rafflesia tot eene 

 plantengroep, die wij zoo goed, dikwijls maar al te goed kennen, 

 brengt mij van zelf tot eene beschouwing van de Parasieten , die tot 

 die groep behooren, van de woekerende schimmels. 



Niets heeft in den laatsten tijd de onrust van den landbouwer 

 de aandacht der wetenschap zoo zeer opgewekt, als de ziekten in 

 de kultuurplanten. Als Egyptische plagen zijn zij, de eene na de 

 andere, op onze akkers nedergedaald en hebben daar in weinig tijds 

 de hoop van duizenden den bodem ingeslagen. 



Den bijgeloovige schenen zij eene straf des Hemels, een engel 

 des verderfs, de landbouw treurde, en de wetenschap schudde be- 

 denkelijk het hoofd. De geleerden waren het niet eens, zij begon- 

 nen te twisten onder elkander en scheidden zich in partijen. Willen 

 wij nu bij die wetenschap ons licht ontsteken, dan zijn wij o-e- 

 noodzaakt, de gevolgtrekkingen van de eene secte met die van de 

 andere te vergelijken. Sommige onderzoekers noemen de gebreken 

 en dwalingen der kuituur de oorzaken van de plantenziekten, 

 andere vinden met meer grond die oorzaken alleen in de woeke- 

 rende schimmels. 



De zwammen of paddestoelen (Pungi) hebben een week en weinig 

 zamenhangend celweefsel, missen de groene kleur en planten zich 

 niet door zaden, maar door bijzondere cellen voort, die kiemkorrels of 

 sporen heeten. De zwammen beminnen duisternis en verrotting : overal 

 waar dierlijke of plantaardige stoffen in staat van ontbiudino- zijn, 

 vinden hunne kiemkorrels een rijken bodem, en ontwikkelen zich 

 soms binnen een ongeloofelijk korten tijd. De Bovista gio-antea 

 bereikt in een enkelen nacht de grootte van een menschenhoofd 

 en vormt in eene minuut 66,000,000 cellen. De Huiszwam (Me- 

 rulius lacrymans) rigt binnen korten tijd de vreesselijkste verwoes- 

 tingen aan. Hare fijne poederachtige kiemkorrels ontwikkelen zich 



IS 



