HET VERST VERLEDENE 



EN DK 



VERSTE TOEKOMST. 



EEN BLIK IN DE SCHEPPING DES HEELALS. 



DOOR 



P. HAKTÏNG. 



Van waar? Waardoor? en Hoe? Zierlaar de drie hoofdvragen, 

 welke de denkende mensch telkens tot de hem omringende natuur 

 rigt. Zij betreffen den oorsprong, de oorzaak en de wijze van ont- 

 staan der dingen rondom hem. De godsdienst wijst ons op den 

 Almagtigen, Alwijzen en Algoeden, als den Oneindigen Schepper 

 van al het bestaande, die in den beginne de hemelen en de aarde 

 uit het niet in het aanzijn riep en al het geschapene bestuurt en 

 onderhoudt. Maar de mensch verlangt meer te weten , en hij heeft 

 regt daartoe, want God schonk hem het verstand, waardoor hij in 

 staat gesteld wordt het verband in te zien tusschen oorzaken en 

 gevolgen en van het bekende op te klimmen tot het onbekende. 

 Op de vleugelen der gedachte dringt zijn geest van uit het tegen- 

 woordige door in het grenzenloos verledene en in de verste toe- 

 komst. Van gevolgtrekking tot gevolgtrekking voortgaande, vormt 

 hij zich voorstellingen van hetgeen de wereld eenmaal voor millioe- 

 nen van jaren was , en na tienduizendtallen van eeuwen zijn zal. 

 Aan de verbeelding blijft hier steeds een ruim spel overgelaten, 

 een des te ruimer, naar gelang nog de kennis van het reeds be- 

 staande, en van de voorwaarden, waardoor het bestaat, onvollediger 

 is. Getuigen de verschillende cosmogoniën, door wijsgeeren en 

 dichters van alle volken uitgedacht en vaak in het nevelachtig 



15 



