— 327 — 



volmaakte verklaring vinden, dat deze als eene onbetwijfelde waar- 

 heid door de sterrekuudigen wordt aangenomen. 



De groote menigte, die de verhevene theoriën der sterrekundi- 

 gen niet kan volgen , noch de teedere waarnemingen kan uitvoe- 

 ren, door welke de juistheid dier theoriën aan den hemel wordt 

 gelezen, heeft echter van de sterrekundigen genoeg inlichtingen 

 ontvangen , om over hunne wetenschap te kunnen oordeelen , en 

 zoo onkunde haar verstand benevelt, is dit ook alleen een gevolg 

 hiervan, dat zij het schoonste, dat haar hier beneden kan worden 

 aangeboden, moedwillig vertreedt. Ook in de diepste onkunde ver- 

 zonken behoeft zij echter slechts haren blik ten hemel te verheffen, 

 om zich van de hooge waarde der sterrekunde en de vastheid 

 harer grondslagen te overtuigen. De hemel toch openbaart talrijke 

 verschijnselen , die ook door de groote menigte kunnen worden 

 waargenomen, en van welke een groot aantal in mijn populair ster- 

 rehmdig jaarioek wordt aangewezen. Die verschijnselen kunnen, 

 door de sterrekundigen, zoo vele jaren vooruit als men wil, wor- 

 den voorspeld , en het is klaar, dat hunne voorspelling niet moge- 

 lijk is, zouder eene zeer naauwkeurige kennis van de beweging 

 der ligchamen , die het zonnestelsel uitmaken. Zij zijn , voor zoo 

 ver zij het zonnestelsel betreffen , afgeleid uit de schijnbare plaat- 

 sen , die zon , maan en planeten aan den hemel zullen innemen , en 

 de voorspelling dier plaatsen rust geheel en al op de talrijke sto- 

 ringen, welke deze ligchamen in hunne beweging , door de algemeene 

 aantrekkingskracht, ondervinden. Al die verschijnselen, zoo als 

 verduisteringen van zon en maan, bedekkingen van planeten en 

 sterren door de maan, zamenkomsten van planeten met vaste ster- 

 ren en met elkander, en van welken aard zij wijders wezen mogen, 

 worden thans met eene zoo groote juistheid voorspeld, dat men, in 

 het dagelijksche leven, volstrekt geen verschil tusschen de voor- 

 spelling en hare vervulling kan bemerken. De ligchamen des zon- 

 nestelsels wijken, zelfs niet zoo veel als de schijnbare dikte van 

 een hoofdhaar bedraagt, van de plaatsen af, die hun, tientallen 

 van jaren vooruit, door de sterrekundigen waren toegewezen. In 

 de kennis van de uiterst zamengestelde beweging der maan heeft 



