— 346 — 



iu zijne beweging belemmeren. Een gevolg van die belemmeringen 

 is, dat de schommelingen van eenen slinger allengs kleiner en 

 spoedig geheel en al onmerkbaar worden, zoodat de slinger ten 

 laatste geheel en al stil blijft staan, en in een paslood overgaat. 



De grootte zijner schommelingen en de tijd waarin deze worden 

 volbragt, maken met elkander niet alles uit, wat de beweging van 

 eenen slinger bepaalt. Daarbij komt nog iets in aanmerking, welks 

 beschouwing voor de onderzoekingen , tot welke de proefnemingen 

 met den slinger dienden, niet noodig was, en dat men daardoor 

 gestadig heeft voorbijgezien, maar aan hetwelk poucault een tref- 

 fend bewijs voor de wenteling der aarde ontleende. Wanneer men 

 het gewigt van den slinger, na den draad in een' schuinschen 

 stand gebragt te hebben, aan zich zelf overlaat, dan moet het 

 langs den koristen weg dien het kan afleggen , zijn laagsten stand, 

 met betrekking tot den grond, trachten in te nemen. De draad, 

 waaraan het gewigt hangt, moet zich daarom regelregt naar de 

 loodlijn bewegen, zoodat hij eene platte vlakte beschrijft, die door 

 de loodlijn loopt en daarom op de vlakte van den grond loodregt 

 staat. Die vlakte wordt de schommelvlakie van den slinger genoemd, 

 en haar juiste staud in de ruimte wordt bepaald door de loodlijn, 

 door welke zij moet henen loopen, en de plaats van het punt van 

 waar men het gewigt laat nederdalen, hetwelk men in allerlei rig- 

 tingen rondom de loodlijn nenaen kan. Wegens de traagheid kan 

 die schommelvlakte den stand in de ruimte, dien zij oorspronkelijk 

 ontving, niet van zelve veranderen, maar moet zij dien standvastig 

 behouden, zoo lang geene vreemde kracht den slinger dwingt van 

 haar af te wijken. De voorwerpen, die ons omringen, en de pun- 

 ten van den grond, boven welken de slinger schommelt, moeten, 

 zoo wel als de streken van den horizon, in de wentelende bewe- 

 ging der aarde deelen. Terwijl de schommelvlakte van eenen slinger 

 denzelfden stand in de ruimte behoudt, en de aarde zich om eene 

 as wentelt, moet die vlakte zich al zoo, met betrekking tot de voor- 

 werpen die ons omringen, met betrekking tot den grond boven 

 welken de slinger schommelt, en met betrekking tot de streken 

 van den horizon , regelmatig verplaatsen , en in die verplaatsing 



