Maart fuly 1723, il,t 



alderbekwaarrfle land geoefcnt en wel voort ge- 

 teelt is 3 de aldcrbefte blaauwe verf geeft. En 

 dat de indigo is een zeer kwade verf-ftof, als 

 dezelve alleen gebruikt , en niet met een groote 

 hoeveelheid van de paftel bekwaam gemaakt en 

 verbetert word. De wede of paftel is ook voor 

 dezen alleen ^ en zonder den indigo gebruikt, 

 tot het blaauw- verwen. Maar het gebruik van 

 de indigo is tegenwoordig overal zodanig door- 

 gedrongen 3 dat dezelve geworden is de hoofd- 

 verf-flofvan de blaauw-verwen enblaauw-kuipsn. 

 En de paftel niet hoger aangemerkt word als eea 

 byvocgzelj om den indigo te helpen ontbinden, 

 luchtig en levendig en bekwaam tot het wel aan- 

 grypen der ftcffen te maken , en dezelve ook te 

 doen hegten eii bekly ven. Want de indigo is ceia 

 verf-ftof die zo vol en zwaar van koleur is, dat 

 de wede of paftel geenzints daar by kan verge- 

 leken worden. Echter word de paftel in Vrank- 

 ryk , Duitsland , en op verfcheide andere plaat- 

 zen, tot zommigc ligter blaauwe koleuren, nog 

 wel zonder de byvoeginge van de indigo gebruikt, 

 als ook tot het l"ggt."n van verfcheide zoorten van 

 ligte blaauv.re gronden op de ftoflfcn, hoeden en 

 andere ftotfen die fwart geverwd fl:aan te wor- 

 den, gebruikt. 



19. 



Zommige zyn van gedagten dat de wreed- 

 heid en hartheid, die aan zommige fwarrgeverf- 

 de wolle ftoffeii gevonden word , veroorzaakt 

 word door de blaauvve verf-ftof , met de welke 

 zy zyn gegrond j maar zy zyn misleid , want deze 

 H y wrcect- 



