(38) 



^lt quos testes? pri/num dicatn (id quod est commune) Graecos — 

 nunquam laborant, quemadmodum probent , quod dicunt , sed 

 quemadmodum se explicent dicendo. 



llic est locus ex iis, quos Muretus in primis ob oculos liabuisse vide- 

 lur , cum scripserit : Ciceronem causae inservientem Graecis interdum 

 subiniquum esse, et ita eorum fidem in testimoniis elevasse levitntemque 

 insectatum esse. Ubi enim in omnibus veterum scriptis inveniuntur loca , 

 quibus probare possimus, Ciceronem ea ex vero dixisse, quse boc capite 

 leguntur : teslimoniorum religionem et fidem nunquam ista natio co- 

 luit , totiusque hujusce rei quae sit vis , quae auctoritas , quod 

 pondus , ignorat? 



Quamquam autem in primis Graeci Asiatici , qui mores magis babebant 

 corruptos, intelliguntur , universam tamen nationem immerito lasdit. 



Concedimus leviores fuisse in testimoniis et jurejurando Grsecos, quam 

 Romanos, qui gravitate inter omnes populos eminebant: concedimus seriore 

 et Ciceronis fortasse etiam setate multos extitisse perjuros, fidemque 

 parum curantes; verum prorsus negamus, nunquam Graseorum nationem 

 testimoniorum religionem et fidem coluisse, quod etiam sibi ipsi repu- 

 gnat. Quomodo enim per tot ssecula reipublicae florentissimae stare po- 

 tuissent, ubi non esset justitia, ubi nulla testimoniorum religio et fides? 



Da mihi testimonium mutuum. De boc proverbio disputat Erasmus 

 ^ddag., p. 5G9, qui vertit: Sccvsio~ov /j.ot /j.ctpTvpi'a,v , nulla tamen auc- 

 toritate Grseci scriptoris addita. Equidem potius vertendum putarem: 

 yj&. jj.01 /xapTvpictv. verbum enim %pccv proprie significat: mutuum dare 

 sine foenore, Savsi&tv cum foenore. Post verba Ciceronis Erasmus: 

 » quibus ex verbis M. Tullii satis liquet, adagium hoc aetate illa multo 

 » fuisse tritissimum." 



Summse autem etiam hoc capite laudes Grsecis merito tribuuntur ; 

 literce enim , multarum artium disciplina, sermonis lepor, ingeniorum 

 acumen, dicendi copia; quse quanti sint aestimanda, unusquisque facile 

 videt. 



