(54) 



luriE , mercaturee vcl opificio cuidam opcrant darent. Inter utramque 

 «entem inlerjectum locum leiiuerunt antiquissiml Romani. Nam ubi de 

 inventis agitur, vetustissima semper a3las cousideranda est. Ili Lacedee- 

 moniorum quidem atrocilatem elliigerunt, excepta tanlum dira illa lege, 

 qua pueri deformes et niinus -\ alidi expoui jubebantur, patriqne jus vitte 

 ac necis in liberos dabatur. Alheniensibus autem inferiores liiere, siqui- 

 dem nulla publica educationis cura Komse erat, et omne literarum stu- 

 dium negligebalur , praeter ipsius Lalinae linguse cognilionem. 



Poslea vero sub Pyrrhi tempora Graecorum mores Romae adscili sunt, 

 ac puerorum quoque institutio ad Atheniensium exemplum immutala. 

 Musicen solam , quam illi magnopere colebant , omiserunt : in quo, mea 

 opinione, laudandi sunt, cum ea ars nimium faciat ad animos emollien- 

 dos, quod et in Alheniensibus perspectum est, el poslea sub Caesaribus 

 ipsorum Romanorum exemplum docere potuit. 



Sed quoniam de Graecorum rebus domesticis tam pauca cognila sunt, 

 eas linquamus , ac potius transeamus ad alterum genus, instituta scilicet 

 ac leges, quibus respublica temperala fuit. E Graecis autem solos Athe- 

 uienses huc advocabo , quippe de quorum inslitutis plurima supersunt 

 monumenta. Hic primum se uobis offert caput reipublicae Senatus > 

 cujus polestatem certis juribus definiverunt Alhenienses, eoque turbas 

 evitarunt, quibus hac de causa Romana civitas toties fuit labefactata. 

 Stipendium autem, quod senatoribus constituerant, multum de eorum auc- 

 toritate detrahere debebat, ut in ea re Romanos magis laudandos arbitrer. 



Item Ccnsura sapienter institula tnihi yidetur, multumque valuisse ad 

 morum severitatem, ut ad juris aequabilitatem in repuhlica servandam 

 egregie prodesse potuere Tribuni plebis, cujus utriusque muneris nullum 

 simile, quantum scio , apud Graecos exstitit. 



Improbandam quoque puto licentiam, qua in Grsecorum comcediis non 

 tantum principes civitatis, verum etiam res sacrae traducebanlur , popu- 

 lique risui exponebautur : quam rem Romani prudenter legibus com- 

 pescuerunt. Hi autem Atheniensibus in eo postponendi suut, quod Solonis 

 legibus infamise pcena sancitum fuit , ut parentes a liberis alerentur ; 

 qua de re Romse nil publice cautum fuisse , colligere licet e Cicerone de 





