( " ) 



ad obscurum illum sensum , qucm conscientiam vocant , veluti ad 

 speculum quoddam quod rerum nativam imaginem referat? Sed ca- 

 veamus , ne non eifluxerit jam illa nativa veritatis imago. Effluxit, 

 evanuit, vel cerie cogitationis et voluntatis artificio adulterata est. 

 Vbi homini ratione ac libertate praedilo duo argumenta proponuntur 

 inter se pugnantia , non possunt non animum ejus ad delibcrandum 

 provocare et conscientiam in judicium mutare. Quid, postquam actor 

 publicus eloquentiae fulmen arripuit, et judicem communis periculi 

 imagine exterruit , et in reum incitavit : « Scelestis nunquam esse 

 y> indulgendum , et , si vivere isti liceat, nemini postea ullam secu- 

 y> ritatem reliquam fore, et civium cervicibus multorum gladios im- 

 y> minere ipsorum judicio suspensos , donec facinorosissimo cuique 

 y> innotescat , an sperare possit sese impune eadem ausurum?" Quid, 

 postquam patronus , objecto defensionis clypeo , jam prope exani- 

 matum judicem et vix compotem sui novis ajfectibus exagitavit et 

 bonorum omnium spem hujus periculo intentam , in hujus salutem 

 arrectam ostendit : « Rei innocentiam luce clarius enitere , et etiamsi 

 y> dubitaretur , satius esse impunitum relinqui facinus nocentis , quam 

 » innocentem damnari; et si iste damnetur , nullum hominem adeo 

 y> vitae integrum, adeo deliclo vacuum fore , qui sud se innocentid 

 y> tutum credat ; posse ipsos olim judices improborum calumniis vel 

 y> accusantium iniquitate ad reorum conditionem adduci; agant cum 

 y> isto, quemadmodum secum ipsi agi vellent; infida esse hominum 

 y> testimonia , lubrica judicia, et fuisse aliquando condemnatos de 

 y> quorum innocentid postea apparuerit , ct judices qui eos condem- 

 y> nassent, luctu et poenitentia miserrimam vitam duxisse?" Sed per 

 Deum immortalem! quoniam id postulare videris , utjudex solo animi 

 affectu sententiam ferat , quo tandem animo judicem fore existimas , 

 si patronus accusatoris vim impari vi repellat ? si neque eadern di- 

 cendi copia, neque eadem animositas , neque idem sonitus verborum 

 et corporis habitus , quae, quanquam ad veritatem minime conferunt , 

 tamen ad persuadendum magnopere valent? an istam animi affec- 

 tionem quae mera arte efjicitur , confundendam putas cum illa incom- 



