(63) 



palet. Si igitur prKterea vacuis prismalis octogoni superficiebus et am- 

 bobus tubis lateralibus, ut exploratoruin vices prjestent , annexa fuerint 

 telescopia reliqua, Hevelianum scibcet alque Huj genianum , nec non 

 Galiloeanum, Keplerianum atque Schyrlaeanum , (quod, prceter vitrum 

 objectivum vulgare , etiam achromatico instrui potest ) singula conve- 

 niente niodo disposita, evidens est , iri boc instruinento revera omnia 

 uniri telescopia buc usque cognita, non catadioptrica tantum , sed et 

 dioptrica, illudque proinde jure ac merito telescopii universalis titulo 

 condecorari. 



Hujusmodi telescopium universale proxime construendum curare mihi 

 proposui, cujus tanto ardentius me cepit desiderium, quanfo magis est 

 multiplex , late patens et egregia opera telescopii Rienhsiani, in scljolis 

 pbysicis jam novem annorum usu mibi comprobata. Hujus autem nostri 

 apparatus usum multo latius patere , nenio certe est , qui non videat. 

 Quippe boc solo onmia ea, qufc in telescopiis tam dioptricis quam cata- 

 dioptricis, vel seorsim spectatis, vel inter se collatis, circa conditiones, 

 a quibus vis aniplificans , claritas et minutissima distinguendi facibtas 

 maxime pendent , adhuc tenebris involuta jacuerant , facili negotio in 

 apricum proferri posse , pra^cipue si eadem capiatur distanfia focalis 

 lentis objectivae in dioptricis et specub majoris in catadioptricis, ex prte- 

 dictis manifestum est. Proinde etiam artifices a principiis opticis satis 

 instructos non tantum operas pretium facturos, sed et suis pariter rebqs 

 atque universae Opticae incrementis bene consulturos confido, si in boc 

 apparatu conGciendo strenuam operam navare susceperint, quippe quo 

 in parte Phycices optica vix abus quisquam inveniri possit armamenta- 

 riis physicis raagis desiderabibs. 



Cum omnia, quae prfficedunt, prelo jam commissa essent, casu for- 

 tuito et abud quidquam qua:rens incidi in locum Machinae Caelestis 

 Heveliana; (^) non tantum per se satis memorabilem , sed mibi , boc 

 potissimum tempore, longe exoptatissimum , et quem nunquam antea 

 me legisse memini. Qui cum evidenter confirmet ea , qu» supra de 



(*) P. I. Gedani, 1673. 



