DE HARING. 5 



gens bewerell in 1695 zooveel, dat zij bij emmers vol er uitgehaald 

 werden. Bij Vollenhoven is het in den tijd van kuitschieten somtijds 

 vol haringen, en in het Zwarte water, vooral aan den mond daarvan , 

 vangen de Marker visschers wel eens den meesten haring ; ook be- 

 weren zij , dat het zoete water de haringen lokt. 



Het is eene algemeene meening bij alle visschers, dat de haring 

 van zuiver water alleen leeft , en zij bewijzen dit door de ondervin- 

 ding, die zij hebben, van altijd in de maag en de darmen slechts 

 eene grijsachtige , slijmige vloeistof aangetroffen te hebben. Sommi- 

 gen willen , dat de haring slechts eet in den rijtijd , omdat men dan 

 niet zelden kleine vischjes in zijne maag vindt. Pennant, die 

 eveneens die ledige magen verdedigt, bekent echter, dat de haring 

 met gretigheid op vliegen aanvalt , en dat men duizenden kan vangen 

 aan den hengel , door eene vlieg aan den haak te doen. Pontoppidan 

 verhaalt , dat men aan de oostkust van Lapland dikwijls haringen 

 vangt aan de lijnen voor den dorsch [Gadus calktrias) in zee gelegd. 

 De Vlaardinger visschers vangen bij Shetland dikwijls haringen met 

 stukjes haring tot lokaas. Neccrantz nam te Lubeck vele proeven, 

 ten einde het voedsel van den haring te leeren kennen, en vond 

 in de maag somtijds een dozijn kleine krabben. Fabricius zegt 

 ook, dat de haring bij stil weder kleine krabben weet te bemagti- 

 gen; en otto fabricius wil, dat de haring gedurig den bek vol 

 slijk neemt, om de kleine wormen enz., die er in zitten, te nuttigen. 

 Leeuwenhoek en ook alströmer vonden in de maag den Oniscus ma- 

 rinus; en aan cuvier werden uit Schotland als monsters van het 

 voedsel van den haring toegezonden : de Cyclops furcatus en C. stronici 

 R. en eenige andere zeer kleine Entomostraca , benevens kuit en jongen van 

 visschen, die van haringsoorten afkomstig schenen. De haring schijnt 

 zich dus in dezen niet van andere visschen te onderscheiden ; en zoo 

 dienen ook in dit geval waarnemingen om vooroordeelen uit te roeijen. 

 Aan ziekten is de haring ook onderhevig en vooral aan eene zeer 

 zonderlinge, namelijk van de zwemblaas. Als het eenigen tijd aan- 

 houdend slecht weder geweest en de haring, ten gevolge daarvan, 

 buitengewoon afgemat is , vindt men dikwijls de zwemblaas vol water 

 en daardoor zoo uitgezet, dat de geheele buik opgezwollen is. De 



