26 IETS OVER VOORHISTORISCHE CHRONOLOGIE EN DEN VERMOEDELIJKE N 



geven van de verbazende tijdsruimte, die zelfs tot het ontstaan der 

 jongste geologische vormingen gevorderd werd. 



Tot die jongste vormingen behooren de zoogenaamde delta's der 

 rivieren, ontstaan door het allengs bezinken van het zand en de slib, die 

 door de rivieren naar meren of naar de zee gestadig worden heenge- 

 voeid. Kende men nu de gemiddelde hoeveelheid dezer stoffen, welke 

 zich jaarlijks uit het water hebben afgezet, dan zoude men ook met 

 zekerheid, uit de dikte en uitgebreidheid der daardoor ontstane lagen, 

 den duur van het tijdperk, vereischt voor de vorming van de delta's in 

 haren tegenwoordigen toestand, kunnen berekenen. Bij gebrek dezer 

 kennis schiet er niet anders over , dan de heden ten dage nog voort- 

 durend medegevoerde hoeveelheid ten grondslag te nemen. Zoo heeft 

 lyell den tijd berekend, welke de delta van den Mississippi voor 

 hare vorming gevorderd heeft. De oppervlakte dezer delta stelt hij 

 op ongeveer 13,600 vierkante E. mijlen, hare gemiddelde dikte op 

 528 voeten en die van de vlakte daarboven op 264 voeten. Uit de waar- 

 nemingen van riddell , die de hoeveelheid vaste stoften in het Missis- 

 sippiwater bepaalde , verbonden met die van carpenter en forshey , 

 welke de snelheid dezer rivier maten, leidt nu lyell af, dat jaarlijks 

 3.702.758.400 kubieke voeten zand en klei door haar worden afge- 

 voerd, en dat gevolgelijk de geheele delta voor hare vorming 100.500 

 jaren gevorderd heeft. 



Ook voor de delta , gevormd door onze Vaderlandsche rivieren , 

 laat zich eene dergelijke berekening maken. Gesteld dat de gemiddelde 

 dikte der lagen , welke haar zamenstellen , gelijk is aan die , welke 

 door putboringen in Amsterdam gevonden is , en dat men , de Schelde 

 en de grootendeels door haar gevormde provincie Zeeland buiten sluiten- 

 de , alleen de provinciën Noord- en Zuid-Holland met het aangrenzend 

 gedeelte der provincie Utrecht in de rekening opneemt, dan bevindt 

 men, dat de gezamenlijk door den Rijn en de Maas afgezette kleilagen, 

 die dit gedeelte van onzen - vaderlandschen bodem zamenstellen, eenen 

 inhoud hebben van 111.914.400.000 kubieke Ned. ellen. Nemen wij 

 aan, dat een derde daarvan door laatstgenoemde rivier geleverd is. 

 Nu bevond horner, dat gemiddeld voorbij Bonn in 24 uren door den 

 Rijn 4581 kub. ellen slib wordt gevoerd, dat is 1.638.913 kub. ellen 



