44 WAT HEEFT DE KOMEET VAN DONATI ONS GELEERD? 



Het is natuurlijk, dat wij die overeenkomst niet moeten zoeken bij 

 die waarnemingen en beschrijvingen, welke ons uit vroegere tijden 

 zijn overgebleven van hen , die vol bijgeloof en vooroordeel in de ko- 

 meten teekenen aanschouwden door een vertoornd Opperwezen den 

 menschen ter waarschuwing gegeven en, door hunne opgewondene 

 verbeeldingskracht misleid, in de soms waarlijk schoone en prachtige 

 staarten den vorm van vurige lansen, zwaarden, roeden, bezems — 

 ja wat niet al, meenden te aanschouwen. 



Er zijn echter waarnemingen van bekende sterrekundigen van ver- 

 schillende plaatsen en tijden en onder deze zijn natuurlijk die van 

 het meeste belang, welke in den laatsten tijd met de hulpmiddelen, 

 die der wetenschap thans ten dienste staan, zijn gedaan. 



'Zoo heeft de beroemde bessel eene naauwkeurige beschrijving ge- 

 geven van de verschijnselen, die de komeet van halley bij hare laatste 

 verschijning in 1835 heeft opgeleverd en het is hierbij vooral dat wij 

 veel overeenkomst kunnen opmerken met de verschijnselen , die de 

 komeet van donati heeft opgeleverd. 



Dat de staarten der kometen doorzigtig zijn , is reeds vroeg en door 

 velen opgemerkt. Dat zij gevormd worden door eene stof, die zich 

 van de komeet afscheidt, en wel te meer, naarmate deze de zon meer 

 nadert en aan de tegengestelde zijde der zon, is ook vrij algemeen 

 waargenomen. Waarnemingen, waaruit blijkt, dat de kernen geene 

 vaste ligchamen zijn, maar ook uit eene dampvormige doorzigtige stof 

 bestaan, zijn er ook voorhanden. Wel beschouwden velen de ker- 

 nen als vaste ligchamen en hebben de grootte der middellijn gemeten , 

 maar het is ligt mogelijk, dat bij het bezigen van sterker vergrootende 

 kijkers ook de kernen dezer kometen , even als bij die van donati , zich 

 kleiner zouden hebben vertoond en bij genoegzame vergrooting de 

 vermeende vaste kern zich eveneens als eene meer digte nevelmassa 

 zoude hebben doen kennen. Zelfs heeft men waarnemingen van ko- 

 meten, door welker kern heen men eene daar achter geplaatste , soms 

 zelfs niet zeer heldere ster met onverflaauwd licht zag stralen. In 

 vele kometen heeft men in 't geheel geen kern kunnen waarnemen , en 

 het blijkt dus, dat de kern geen wezenlijk deel der kometen uitmaakt. 



Dat de staart der komeet onmiddellijk achter de komeet hol of don- 

 ker scheen te zijn, is ook vroeger reeds opgemerkt, inzonderheid bij 



