146 STUDIËN OVER. BORNEO EN DE DAJAk'S. 



belangstelling in den toestand onzer uitgebreide bezittingen aan gene 

 zijde van den Oceaan. 



Wanneer er eenmaal op nieuw sprake mogt zijn van eene, — thans 

 naar wij bopen slechts tijdelijk teruggetrokkene , — concessie der In- 

 dische Regering tot het vestigen eener Nederlandsche kolonisatie op 

 het groote eiland, waarover ik de eer had U te onderhouden, .... 

 verleen dan gunstig het oor aan de roepstem van ondernemende land- 

 genooten ! Bedenk dan , welke nacht van barbaarschheid nog steeds 

 over Borneo hangt. Laat U niet langer beschamen door de verlichte 

 zonen van Albion , zich indringende vreemdelingen op het erfdeel 

 onzer vaderen ! Wend U niet langer af van het goede , wat daar nog 

 kan worden gewrocht, in die rijke oorden tot nog toe aan ons gezag 

 onderworpen , doch waar , wanneer wij deze duurzaam wenschen te be- 

 houden en daarvan vruchten te plukken voor handel en nijverheid , nog 

 zooveel , ten gevalle van het menschdom , moet worden verrigt! O draal 

 niet , want onverschilligheid of zelfs het nalaten van werkzame be- 

 langstelling zijn onvergeeflijke misslagen voor de Heeren en Meesters 

 van een land , dat bij zoo veel gouds nog zoo veel slijk , bij zoo veel 

 goeds nog zoo veel ondeugd beval. 



I Tij , die het waagt om op Borneo den fakkel der beschaving te 

 helpen ontsteken en meer en meer te veredelen wat di'iar op verede- 

 ling wacht, verdient onzer aller sympathie en is den lauwer der 

 burgerdeugd waardig. Het volk daarentegen, dat, daartoe in staal, 

 zulke ondernemingen niet steunt met raad en met daad, het 

 maakt zich schuldig aan hoog verraad tegen de menschelijkheid in het 

 algemeen en tegen een deel van het menschdom in hel bijzonder, dat 

 onder zijn gezag gesteld billijke aanspraak heeft op stofl'elijke bescher- 

 ming en zedelijken bijstand. Niet alleen door een kundig regerings- 

 beleid, maar ook door eigen vermogen, en door het in werkdadigheid 

 stellen der in het moederland aanwezige, doch deels nog sluimerende 

 krachten, behoort onze tijd naar den roem te streven, dat eenmaal 

 ook dit uitgestrekte eiland, met Java en Sumatra, als eene derde 

 parel worde gehecht aan Nederland's kroon. 



