DE MAALSTROOM OF MOSKENSTROOM. 159 



De oorzaak , althans eene der oorzaken van dit verschijnsel is de 

 werking van eb en vloed, doordien de groote Vesi-Fjörd en de daarbin- 

 nen gelegen Fjorden (inhammen in de kust), bij het rijzen en dalen dei- 

 zee, het water in en weder uit laten stroomen ; waardoor tegengestelde 

 bewegingen ontstaan, die ten slotte hier en daar in eene draaijende 

 overgaan. 



De Moskenstroom is vrij van ondiepten, alleen met uitzondering 

 van de ondiepte, die den naam van Horgan draagt, en welke ongeveer 

 op gelijken afstand, ongeveer eene halve mijl, zoowel van de zuid- 

 spits van Lofoten als van de Höghölmer (Havikseilanden) ligt. Op 

 Horgan staan niet meer dan 42 voeten water en men kan deze 

 plek ook bij zeer kalm weder herkennen, daar het water boven de 

 ondiepte steeds kookt en » maalt" en eene schuimende oppervlakte 

 vertoont. Aan deze eigendommelijke beweging , waarbij het schuim 

 in kringen rondgevoerd wordt, iets dat echter ook op andere plaatsen 

 van den Moskenstroom wordt waargenomen , is hij den naam van 

 Maalstroom verschuldigd. 



Behalve van eb en vloed is de rigting en de kracht van den Mos- 

 kenstroom ook van weer en wind afhankelijk. Wanneer de Weste- 

 lijke winterstormen op zee heerschen, dan vloeit de stroom in den 

 regel naar het Oosten , zoowel tijdens de eb , als tijdens den vloed. 

 Op het oogenblik dat het eene getij zijn hoogste of zijn laagste punt 

 bereikt heeft, is de snelheid van den stroom het geringst, maar ge- 

 durende het rijzen en dalen van het water kan onder zulke omstan- 

 digheden de stroomsnelheid zoo sterk worden , dat de zee geheel 

 onbevaarbaar is. Des winters gebeurt het niet zelden , dat Westelijke 

 stormen de zee met kracht naar het land jagen, terwijl tegelijkertijd 

 de landwind van uit het Oosten door den Vest-Fjörd naar buiten waait. 



Inzonderheid in dit geval, wanneer dus de golven in dubbele en 

 wel tegengestelde rigting op elkander stooten en zich paren aan het 

 geweld van den stroom zelven , kan het gebeuren, dat het geheele 

 vaarwater tot eene enkele schuimende branding wordt en dat het ge- 

 vaarlijk is, zich in hare nabijheid te wagen, want alsdan ontstaan 

 draaikolken , wervelende waterstroomen , die in onregelmatigheid en 

 kracht met de snelheid des geheelen strooms toenemen en bewerken, 



