230 ALCHEMIE. 



groot van naam en gezag, wier karakter boven alle verdenking ver- 

 heven was , waren aanhangers en beoefenaars der alchemie , en er 

 waren daaronder , die verklaarden , mondeling en schriftelijk , dat zij die 

 transmutatiën hadden bijgewoond en met eigen oogen hadden waar- 

 genomen. Er werden alchemisten genoemd , die , vroeger arm , plotse- 

 ling rijk waren geworden, en die hun rijkdom bewezen hadden door 

 talrijke vrome stichtingen of zelfs door den geldelijken onderstand, die 

 vorsten van hen genoten zouden hebben. Men wees op munten en 

 medailles, geslagen uit alchemistisch verkregen goud en zilver, en bij 

 eenige waarvan de stempel dien oorsprong vermeldde. Zoo b. v. de 

 rozenobels, waarvoor raymündus lullus in de 13de eeuw het goud 

 gemaakt had, zoo de Deensche dukaten van 1647, wier goud door 

 caspar harbach geleverd was, de beide medailles in 1648 en 1650 

 op last van keizer fkrdinand iii vervaardigd uit goud, in zijne tegen- 

 woordigheid door spagirische kunst voortgebragt , de Hessische specie- 

 daalders van 1717, enz. 



Ziedaar in korte trekken de gronden opgegeven , waarop het ge- 

 loof aan de transmutatie der metalen berustte. Laat ons thans zien, 

 op welke wijze de alchemisten die transmutatie trachtten te bewerk- 

 stelligen. 



Willen wij daarvan een denkbeeld verkrijgen, dan moeten wij ons 

 wenden tot hunne geschriften. Deze zijn echter bijna zonder uitzon- 

 dering geschreven in eene zoo duistere en raadselachtige taal, dat het 

 uiterst moeijelijk en, zonder behulp van de teregtwijzingen van zeer 

 enkelen, die zich op eene meer duidelijke wijze uitdrukken, onmogelijk 

 zijn zou er een gezonden zin uit te halen. Het is met opzet, dat de 

 alchemisten hunne geschriften in zulk een geheimzinnig duister heb- 

 ben gehuld, en de redenen daarvoor waren de volgende. In de eer- 

 ste plaats stelden zij vrij algemeen , dat de onverbloemde mededeeling 

 van het geheim der alchemie zonde was, — een denkbeeld , dat vooral 

 bij die alchemisten gold, die eene mystieke rigting volgden, gelijk er 

 niet weinigen waren. De adepten der kunst mogten, volgens hen, hun 

 geheim alleen aan de zoodanigen mededeelen, van wie zij wisten, dat 

 zij naar den steen der wijzen streefden niet om er het middel in te 

 vinden ter voldoening aan hunne begeerlijkheden , maar alleen uit liefde 



