ORATIO, 91 



decim mille legum numerum longe superaret. O praeclarum Taciti dicr 

 tum: pessima republica plurimae leges! 



Quorsum vero haec? Nimirum,quo magis appareat, A. A., inexbaustam 

 rerum novarum et immodicani libertatis cupiditatem , qua jam pleraeque 

 gentes tamquatn arida siti premuntur, pernicioso Fraaciae exemplo irritatam 

 et incensam esse; a quo inde tempore, taraquam ex flagitiorum officina, im- 

 probi prodiere magistri , qui sedatum quemque populum docere, reque ipsa 

 declarare noa erubescerent : esse seditionum concitationes in principe ofR- 

 ciorum loco ponendas , si quidem praesens rerum Status habere videtur , 

 quod communi multitudinis , penes quam sit summa potestas , opinioni 

 adversetur. Qua sententia indies latius gliscente, et in bonorum etiam 

 mentes irrepente,, quid cogitari, quid dici possit absurdius et perieulosius;. 

 equidem nescio. 



Neminem sane fugit, graviorem esse banc quaestionem de summa populi 

 potestate, quam ut pro rei momento hJc a nobis tractetur ; ne vero silentio 

 praetermittere videamur, quum tanta sit ejus vis et efficacitas in praesenti 

 rerum motu dijudicando, habetote haec pauca. Non possumus nobis infor- 

 mare populum, (id autem est, ut ülum detinit Cicero, coetum multitudinis 

 juris consensu et utilitatis communione sociatum ) quin regatur consilio ; quod 

 ubi deest, dissoluta est statim juris consensus et utilitatis communio. Jani 

 hoc consilium sive penes regem sit , sive penes optimales , sivc penes delec- 

 tos perpetuo e dvitate cives praestantiores , contineat aecesse est summam 

 et supreraam potestatem. Etenim si hoc ipso consilio superius est aliud, ma- 

 jorque ei praeest potestas, tum non araplius consilium regit populum, sed 

 ipsum rcgitur ; quod simulatque fit, prorsus sublata est consilii notio, Qao- 

 cunque igitur modo hujuscemodi consilium, sive suprema potestas, vera 

 illa populi effectrix, constituatur , (quod disquirere non est hujus loci) hoc 

 tarnen nemo tarn pugnax erit , quin assentiatur : consilio huic constituto in- 

 csse summam potestatem , neque alter um sine altero posse cogitari. Quid 

 vero Franci? qui Philosophiae Politicae principia ex sanguinolentis rerum eon- 

 versionis rivulis hauserunt. Profitentur uno oumes ore , se Ludovicum Phil- 

 ippum, quo nunc utuntur, constituisse pacto Regem. Esto ita, modo hoc 

 dam profilentur, sentiant negari sine injuria non posse, apad hunc unum janx 



C 3 c&- 



