COMMENTATIO ad QUAESTIONEM JURIDICAM. ai 



sarum patronus , de quo Cicero h. I. locpiitur (£3), eo fortasse imprimis nixus ar- 

 gumento : cum similis esset ipsa res, similia et eadem etiam esse debere jura qaasi 

 et veri palroni (5i). 



§. 4. 

 De jure gentium, 



Quum saepe in hacce disputatione menlio incidat juris gentium , non absque re 

 videbatur , ut t. 1. breviter, quantum fieri posset , explicarem , quid hoc nomine 

 intelligi debere existimem. Qua tarnen in re ita versari constitui , non ut variorum 

 interpretum diversissimas bic recenserem sententias , atque in iis , quid probandum 

 videretur, quid vero improbandum ostenderem : sed potius , quid mihi, postquam 

 znultos hac de re consuluissem viros doctos , unice verum videretur, explicarem. 

 Quod vero non ita intelligi volo , quasi, ego id , quod alii sentiant , parvi facerem , 

 meaque ipsius opinio sola milii placeret: quae si in quocumque alio improbanda, in 

 juvene profecto haud ferenda esset arrogantia. Sed ita agere decrevi , partim bre- 

 Vitatis studio , ne in immensum cresceret haecce paragraphus ; partim vero , ut eo 

 facilius omnes intelligerent, quid velita, quotiescumque in hac disputatione de jure 

 gentium loquar. 



Et quidem, ut hoc primum animadvertam , vehementer, credo , erraret , omniaquc 

 haud dubie , quae ad hoc argumentum pertinent, turbaret, quicumque buic rei im- 

 penderet operam , ut JCtis Romanis jus quoddam naturae, siculi nos illud hodie ha- 

 bemus, adjndicare conaretur : quo ex uno quodam , certoqne et constanti principio, 

 in Omnibus cnsibus, quid justum sit, quid ver& injustum, accuratissime distinclum 

 •b honesto inhonestove, dijudicamus, adeo ut omne hoc naturae jus nihil sit aliud, 

 nisi analysis libertatis externae, quomodo nimirum haec unius hominis libertas cum 

 übertäte omnium ceterorum possit consistere. Ejusmodi igitur quid qui JCtis Romanis 

 tribuerel ,ismihi magis videretur ridiculus , quam qui serie refelleretur dignus. Etenim 



hu- 



(53) Nee Verl videUir absimile , hunc quast patronum forte primnm fuisse , qui ejusmodi jus siti 

 assererel , eoque respexisse Ciceronem, cum jus illud ignolum vocaret. 



(54) Haec primum ita scripseram. Deinde yero, cum deniio rem examinarem , ecce subiit cogltalio, 

 an D&n etiam causarum patronus in loco nostro occurrens, intelligi posset patronus ejus, qui sese ap- 

 plicavisset. Quam oplnionem nuUis oertis argumenlis refellere valeo : quamvis tarnen pro contrario 

 fecere Tideatur totius loci contextus, atque praeterea is etiam commodius dicatur jus applicalionis il- 

 lustravisse et palefecisse, qui illud admitteret, quam qui negaret. Sed, fateor , haec argumenta non 

 adeo sunt certa , ut rem penitus coaficiaot, 



es 



