213 A. T. DUYMAER van TWIST 



« i-egeret, imperandi proliibendique sapientia" {''6). Sed qui plura cupit, i« ipsitra 

 adeat Ciceronem et iis , qiios citavi , et aliis multis loois. 



INon incommode aulem hoc loco quaeri polest, quando igitur nsu venire t jus gen- 

 tium illud , secuadum quod , uti in sequenli parte in speeie videbimus , negolia pe- 

 reorinis , magiiam certe partem, erant expedlenda? Peregrinos in genere vocavimus 

 omnes, qui cives Romani non erant. Ita nimirum habita ralione ipsius civitatis Ro- 

 manae ; ratione enim suae civitatis peregrini cives sunt. Porro domonstravimus ex 

 Varronis aliorumque locis, peregrinos suis vixisse legibus. Ita suis legibus vivebant 

 soGÜ foederatique populi ; ita suis legibus, partim certe, id est quatenus boc a Ro — 

 manis formula provinciae fuerat concessum , vivebant provinciales. Cujus rei exem- 

 plura occurrit apud Ciceronem i??")- « Siculi, inquit , hoc jure usi sunt, nt 

 « quod civis cum cLve agat, domi certet suis legibus; quod siculus cum siculo non 



(1 ejusdem civitatis, nt de eo Praetor judices sortiatur." Partim vero vivebant 



»ecundum leges a Romanis datas. Qua tarnen pro parte , si alio sensu et magis uni- 

 yerse loqui velis , etiam dici possunt suis legibus vixisse, ut ita vocem auia sumas, 

 ut non illae intelligantur leges, quas ipsi pro sua auctoritate constiluerunt , sed qua« 

 propriae tarnen earum erant, quamvis a Romanis accepissent , quibus alii, quam ipsi 

 non ulebantur. Quo sensu suis legibus vixisse etiam dici possent dedititii , si leget 

 iis dedissent Romani ,fsecunduni quas viverent (78). Quando jam oaines hi peregrini in 

 suis civitatibus degerent, vel etiam quando extra civitatem in imperio Romano de» 

 gerent, et negotium allquod esset gerendum inter peregrinos , ejusdem civitatis so- 

 cios , vel quando ejusmodi negotium a peregrino esset gerendum, quod non per plu- 

 res , sed per unam modo personam expediretur , v. c. manumissio C79) testamen- 

 tiun (So): Omnibus blice casibus suis legibus utebantar (81), nee quidquam opus 



{^S) CTcero de Legg. 11. 4. CC etiam I. c. 10 , i5, 16. 



(77) In Verr. II. i3. Cf. Livius XXXIII. 3s. XLV. 39. 



(78) Dedililii , si forte nuUas a Romanis accepissent leges, nuUa poterant negotia gcrere, nis! qua* 

 e«sent juris gentium. Sunt eiiim nullius certae civitatis, ait Dlpianus Frag. XX. i^. ad quem locum 

 cf. Scliultingius , adeoquc referendi sunt ad eos, qui aliquando ötoWe« vocanlur ; de quibus I. 17;. 

 J. I. D. de poeuis, 1. i5. D, de inlerdict. et relegat. Nullius enira, inquam ,' erant civitatis cives, ne> 

 quo certe Romanao, neque suae , quippe quam Eoraanis dederant. Cujus deditionis formulam serra- 

 vit Liriusl. 33. Sed sponte patet, potuisse etiam fiomanos in liisce,si veUeut , legesque iis darent, 

 imilationes facere quam plurimas. 



(79) Vid. Fragm. Vet JCli laud. apud Schultihgiura J. la. 



(80) Vid. Ulpianus Fragm. XX. »4. Cf. etiam Cicero ad Fam. XIIl, 19 s uK eiemplura occur- 

 xil ado£tionis a gere^rino- secuudura peregi-inas leges factae, Und6 Cicero Talde laudat institulum. 



