48 A. 1. DüYMAER van TWIST 



poris JCfos, et hodie etiam nsurpatur. Quod igitur hi dominium vöcabant, et nös 



eliam ita vocanius , idem illi dicehant mancipium (3i), vel etiam loquebantur de re, 



quam alif|uis ex jure Qiiii'itiuin liabebat, yel qiiae ejus ex hoc jure erat. Atfjue hoc 



modo rem aliquam ex jui-e Quiritiura. habere, soli, uti sponte patet, poterant cives 



Eoinini, quippe qui et soli iüiid Quirilium jus habebant : nee polerant peregrini, 



nisi ii, quibus hoc spccialiler concessum, id est, quibus commercium fuisset da- 



tum (02). Neque , antiquissirais civitatis Romanae temporibus , alia erat species pro- 



prietatis, quam ipsum illud ex jure Quiritium habere. Quod totidem verbis docetGa- 



jus (35), qui: « sequitur , iuquit, ut admoneamiis, apud peregrjnos quidein unum 



«esse dominium, ita ut docninus quisque sit, aut dominus non intellegatur. Ouo 



« jure eliani populus Romanus olim utebatur: aut enim ex jure Quiritium unusquis- 



« que dominus erat, aut non intellegebatur dominus. Sed postea divisionem accepit 



« dominium , ut alius posset esse ex jure Quiritium dominus, alius in bonis habere." 



Disliuctio itaque inter rem ex jure Quiritium et in bonis habere , recentioris de- 



luum , uti CK hoc ipso loco intelligitur , est aetatis, quin illud in bonis habere, 



sensu illo solenni et T£X''ii'Vi 1*^° apud seriores occurrit JCtos, teste Hugone V. 



Gl. (34), apud neminem vcterum scriptorum , iude a XII Tabularum , usque ad 



Ciceronis tempora, usquam occurrit, quamvis ipsa res quotidie jam minus iguota 



esse , seseque efformare coepisset. 



Sed rem, quantum fieri potest , ab antiqulssimis temporibus, prlmisque ejus ini- 

 liis repetamus, et de conditione peregriüorum ratione luijus juris videamus. Initio 

 itaque civitatis Romanae, sicuti neque de ullo jure, quod postea proprium factum est 

 civium tantum Romanorum, ex rei ipslus natura, accurate constare poterat , quäle 

 esset, ita nee de proprietate rei alicujus, quatenus ea diversa esset in cive Romano, 

 aique in peregrino ; verum videntur Romani, sicuti et postea semper fecerunt, ita 

 etiam tunc temporis, cujuscunque geneiis justam ac bonae fidei possessionem, sive 



ea 



' (3i) Cicero ad Farn. "TIT. jg; « Si vales , bene est; sum eaim XW" f^'-' tuus , xnj«/ Js Attici 

 • uostri i ergo fructus est tuus , mauolpium illius." 



(32) Ulpianus XIX. 4, 5. Quo commerclo dato, eos revera rem ex jure Quiritium habere po« 

 luisse existimo. Qua enira in re celerocjuia conspicuum fuisset hoc beaelicium ? Hugo op. I. p, i53, 

 not. I, 



(33) Gajus II. 4. 



(34) Hugo op. 1. pag. 437. Hodierni Iiomines semner loquuntur de dominlo bonitaiio et Qiiiritario, 

 diice Iheopliilo, apud quem j£(Tircr>ii ßivaapioi et iyvo/ioi (fcTronix slve iiaxmzii jure Quiritario, Pa» 

 raphr. Inst. Üb. I. Tit. 5,_ j. 4. quod iinprobat auctor laudalus. Sed res ipsae magis quan verba 

 curanda. 



