COiMMENTATIO ad QUAESTIONEM JURIDICAIM. 7^ 



vidimus , juris gentium exislimarentiir (44): novatione , cum ita convenirent, 

 ut prior obligatio lolleretur, eaque iu novam traiisfunderetur, et ita in reli- 

 quis. Uude simul etiam patet , quare non aeque ac in legilimis juJiciis , qui- 

 bas suli J^omani ulebantur, sie etiam in iis , quae impeiio contiuebanlur , quae- 

 qne peiegriiiorum erant propria , per ipsam judicii susceptioneni , vel seuten- 

 tiam , obligatio priucipalis lolleretur (45), sed necessaiia in iis esset peregri- 

 nis, si postea de eadem re ageretur , rei judicatae vel in Judicium deJuctae excep- 

 tio. Is enim modus tollendae novandaeque prioris obligationis per litis contesta- 

 tiouem, eaque regula, ut judicio etiam contrahi yiderelur , minime erat juris gen- 

 iium, verum meri juris civilis Piomani (46). Quamvis itaque peregrini forte ad 



si- 



;(44) L. 8. §. 4 D. tle acceptilatione. ' '' • 



(45) Gaj US locis modo laudd. 



(46) Quo ilaqiie casii jure dicere posses, etiam peregrinorutn obligationes ope exceptionis tcHli. QiH><l 

 euim in Roiuanonim legitimis judiciis oblinebat, si in personam, formula in jus coacepia , ageretur, ut 

 bis ipsls conirabere viderentur et novare prioreni obligalionein, id erat, ut dixi , effictus t.intiunmoJo 

 oneri juris civilis Romani,.iieque adeo ad peregrinorum judicia extendi -uUo modo poterat. Bei ipsius 

 cnlm uaturae convenicnter si loqui velis, judicia magis ad dlstrabenda , quam ad coutrahenda negotia 

 comparata esse videntur. Quamvis igilur peregrini in judicio egisseut, et sentenlia fuisset inter eos la- 

 la , mioime tameu inJe prior obligatio sublata erat (cum non, sicuti cives Romani , judicio coutraxisse 

 ■viderentur, ntc tamen yideretur absque consensu solvi posse id, quod cousensu esset coUigalum) ve» 

 rim prior obligatio omnino subsistebat , etiamsi rcus fuisset absolutus; sin vero conrleir.ualus, eo ma« 



.gis etiam prior obligatio couGrniabatur. Sed quid igitur? An poterat ita nuUus efftctus tribul ei, quoa 

 in judicio luisset actum, ut, etiamsi absolutus fuisset reus, tarnen postea aeque valide eodemque cum 

 eflectu agcie posset actor, perinde ac si nullum prorsus adhuc iutervtnisset Judicium? Quid si cou- 



-demnatus lulsstt reus, an ncque hoc ullum prodiicebat efl'cctum? Immo vero omnino producebat Quam- 

 vis enim non ipso jure, coucedebant tarnen reo absoluto Praelores iique, qui Jurisdiction! praeerant, 

 exceptionem: et etiam, si contra reum fuisset lata sentenlia, e«m tuebantur aclioncs daudo vel ex- 

 ceptiones denegando. Cf. Heffter in Annot. ad Gaji 1 IV. Observ. c. ac p. io3 ibique laudata 1. 44. 

 §. I. D. faiiiiliae erciscundae. coli. 1. i. pr. de Publiciana actionei, quae loca de judiciis imperio conti, 

 lineutibus intelligit auctor. Ne quis tamcn , cum Ita exceptio conceditur percgrinis, qua obligatio eorum, 

 quae ipso JLue adhuc consistit, infirmctur , coutraiium hoc existimet iis, quae supra in §. hacce dixi- 

 inus,-quibu5que distnctionem, inter modos obligationis tollendae ipso jure et ope exceptionis , in pere» 

 gtioorum obligalionibus , non admisimus. Ibi enim de eo loqueliamnr , quod extra Judicium fil : hie 



-de eo.quod in judicio agitur; ibi illud probare conati siimus,, non posse eo sei^su usii venire dictam 



.distinctiojieni in peregrinorum, obligalionibus , quippe quae non , ut Romanorura obligationes, pro parte 

 dviles, vro pai te naturales dici possunt : cujus rei neque hie conlrarium docimus , sed hoc tantura 

 quaerimus, quomodo cautum sit, ne peregriuonmi judicia, quae imperio continebantur, ab omni eftücru 

 plane destiluerentur. Quamvis Itaque ideni esset modus exceptionis proponendae, atque in civibus Ro. 

 niauls, qui cxcepiioue obligationes suas toUebanl, diversissimi tarnen eraut et rationes et fiues, propler 

 <£U03 propoutbantur. ■ 'aUWiiaitJo m«i1tiilS>T »ü .ti .oi .J ( ^i ) 



K 



