COAIMENTÄ-TIO ad Q U ä. E S T I N E M JüRIDICAM. 85 



hanc rationem , et recte , ut videlur , reddit cl. He ff t er 1. ]. , quod in insa ur- 

 be , et intra piimum ejus milliarium , mjxlum et tamperaium provocalione et appel- 

 latione esset magistratnum imperiuin, resque legibus, maxima es parte, regerentur ; 

 in reliqtia vero Italiae parte et in proviaciis, regerentur plurima ex mero maglslra- 

 t'ium imperio, pauca legibus et conslitutionibus a seuatu conürmatis (43). Uude ex- 

 tra urbem , ejusque primum milliarium nulla prorsus erant judicla legitima , quamvis 

 ex lege aliqua defcenderent , et iuter solos cives Romanos acciperentur : in urbe vero 

 pauca, et inter cives Romanos, recuperatoria tantum, imperio continebantur, Nam 

 quamvis inter tosce ex lege non esset Judicium, sed ex Ediclo Praetoris dare- 

 tür actio, dummodo Romae , et sub uno judice, et inter omnes cives Romanos 

 acciperetur, leg'timum erat. Nam poterat omnino , uti Gajus testalur, esse le- 

 gitimum Judicium, et tamen ex lege non esse. Ex quibus omnilus hoc satis pa- 

 tere existimo, Gaji tempore, judicia, quibus peregrini agebant, fuisse ea , quae 

 imperio continentur, neque legitima ullo modo pertinere potuisse ad peregrinos , 

 certe qnatenus peregrini adhuc essent, nee civitas Romana ficta lis. Num vero aliud 

 dicendum sit, si fictio illa intervenisset , numque hujus vis tarn late sese extende- 

 ret, ut, per illam, ipsa judicia, interveniente peregrini persona, legitima fierent, 

 eaque ita omnes efiectus legitimorum judiciorum consequerentur , quaeri polest: sed 

 ego tamen feummopere dubitarem, existimaremque poiius, peregrinorum ea judicia 

 niliilominus imperio tantum contenta fuisse , nee quidquam hac in parte effecisse in- 

 tervenientcm fictionem. Quamvis enim Luic senteutiae quodammodo obslare cuipiam 

 videatur elegantia juris, quae hoc suadeat, ne peregrinus , civis Romanus fictus , pro 

 parte tamen, ut ita dicam , peregrinus adhuc maneat : aliae tamen rationes adesse 

 videntur, quae majoris , quam mox proposita , videntur esse ponderis. Primum enim 

 non videtur ea fuisse ficiionum introduceudarum ratio, ut ita peregrinorum judicia, 

 in Omnibus, legitimis civium Romanorum judicils aequipararenlur , verum haec tan- 

 tum, ne, quibusdam in causis , In quibus justa et necessaria videieulur et peregri- 

 nis , et adversus peregrinos, Romauis legibus constituta judicia, ea plane deessent. 

 Quem adeo finem quum per fictionem assecuti essent Piaetores, cum jam imperio 

 continenti judicio experlrl possent peregrini, non crediderim, ullam ulterius vim ei 

 esse tributam. Deinde vero, quamvis civis Romanus fingeretur peregrinus, semper 

 lamen , in ipsa eiiam formula, mentio erat, eum lingi tantum, et revera non esse 



(48) Cf. Niebuhr op. 1. Ed. 11. t. i. p. 55;. not. iio6; Ed. III. p. Sgl. not. 1180. Et quamvis ju- 

 diciorum ordo in provinciis legibus esset constilulu«, ut Rubria in Gjllia Cisalpiiüi, RupUu i«. ;>i- 

 tüia, mhilominus tamen ibi judicia imperio continebantur» 



L 5 



h 



