C0MMENTA.TIO AD QUAESTIONEM THEOLOGICA.M. 75 



^oi^s, at nnnc dicitor evu^e, qnod est pupugit, sive , ut quidam loquuntur, punxit: 

 quod convenit cum illo (vs. Zj-): Videbunt, in quem, compurixerunt. Sive: latus 

 ^jus fodit." — Huic Vallae conjecturae Erasmus calculum adjecit, scribens : 

 h\J%e fodit, siye pupugit. Interpres legisse -videtur ^w/f £ , quod significat aperuit. 

 Jot. XXI: 12. Vulg. : « Sic eum volo manere, donec peniam.'" Valla: «Hie 

 error nihil minus quam Interpretis est, sed alicujus, qui vel scribendo indiligenter, 

 vel emendando temerarie, unam literam c adjecit, pro si faciens »ic, quod Graece 

 «st £«!/. Augustinus ne hic quidem veritatem Graecam consulens, sperat se in- 

 ter falsa verum inventre etc." — Haec Vallae «bsexvatio , ut sedulitalis et curio- 

 «rtatis notam habet, nee Erasmum fugit. 



Act. II i 1. Vulg.: (n Et cum complerentur dies Penlecosles." Valla: ti Com' 

 pleretur legendum est ; nam dies num. est singul., xou iv rä n/iT^iipov^öxi rhv yif*i' 

 fuv. ünus enim dies Pentecostes, i. e. quinquagesimus , non plures. Neque a Pa- 

 scha usque ad quinquaginta dies vocalur Pentecoate , sei ultima dies ex quinquagin- 

 ta." — Suffragante Erasmo. 



Act. II: 4. Vulg.: u Et coeperunt loqui variis Unguis.''' Valla: «Legendum 

 est aliis Unguis, non t>ariis , iTipxn;. Quod convenit cum illo loco Marci, (Cap. 

 XVI : 17. ) Unguis loquentur noois, nam noi^-ae linguae et aUae idem sunu" — Hoc 

 iisdem fere verbis Erasmus notavit. 



Act. XIII:. 9. Vulg.: «Saulus autem {qui et Paulus)." Valla: «Rldiculi, 

 qui ajunt, Paulum fuisse binominem, cum Lucas eum nunquam antea Paulum, 

 nee unquam postea Saulum vocet , ut palamjsit, nomen unä litera fuisse muta- 

 tjim, «t, ut ex historiae sensu datur intelligi, mutatum in Cypro, et ob Paulum, 

 C>'/>rj Proconsulem: ut recte dicere videtur Hieronymus, et in carmine Dama- 

 sts. Nam Augustinus paene magis ridicule quam superiores , qui Paulum 

 vult esse dict-am a paulum Adverbio. Quod de Romanis, qui Pauli dicebantur, 

 affirmare ineptnsB sit , nedum de homine Graeco. Graecus enim Paulus fuit, et 

 Graece locutus ; et ab homiae Graeco, i. e. ä Luca, id dicitur: ut taceam de 

 Cypro, et ipsä Graecä. Praeterea inerudili fuit dicere, id nomen ab Ad\erbio 

 paulum fieri, cum ipsum Adverbium fiat a nomine paulum, vX paulum pecumae ; 

 unde Terentius in Andria: cum animus in dubio est , paulo momento huc 

 vel illuc impeUitur. Et apud Veteres paulus , paukt. , paulum. " 



Act. XV: i4. Vulg.: «Simon narracitJ" Valla: « Graece non est Simon, sed 

 Symeon; de Petro enim Jacobus loquebatur. Ergo, ut Paulus Graece vo- 

 45abatur Saulus, Hebraice Saul; ita forte Petrus Graece Simon, Hebraice 



K i>y- 



