ga JESAIAE WILDSCHUT 



iv Je TW 'EAAtjv;«^ ov6iia c^ct 'AtoAAü'«!/. Hoc etiam nomen est illi L»tine , non aa» 

 lern Exterminans ; nam Graeca voce nos utimur. Quamvis iaterpretari possimu* 

 Exterminans , tarnen aliud est Latine sie nominari , aliud sie interpretaii. " — 

 Erasmus quidem Vallae in his assentitur; addit vero , non esse, cur tantopere 

 slomacbetur Valla, si Interpres voluit et Latinos scire, quid sit Apollyon. 



Apoc. XXI; 6. Vulg. « Et dixit mihi: Jactum est, Ego sum Alpha et Omega," 

 Valla: « Graece, ^actus tum Alpha et Omega, sive fui Alpha et Omega, iJTre 

 l/.it , yiyovx To A xx) to fit " ^ Erasmus tarnen ad hunclocum notat : noster Codex 

 consentiebat cum vulgata borum temporum editione, et Griesbacbius legit yiyove» 

 iyü s'if/,1 K' T. A. ; sed lectionem marginis yiyovxv iya ri receptae aequalem, et illam 

 yiyovK TO , quam Valla exhibuit, non spernendam duxiti 



Apoc. XXII: i4. Vulg. « Beati, qui lavant stolas suas." Valla: « Graece, qui 

 faciunt mandata ejus. Puto , erratum ab Interprete, quia nonnibil similis scriptu- 

 rae liic et illic est Graece in verbo lavantes et facientet, Sic enim legitur Graece 

 Jacientes , voioüvtsi; , sie lavantes, ^XÜvovTSi, Et stolas nounihil in sono congruit 

 cam praecepta, Graece hroxäi;, Yit suas et ejus fere eodem modo, (Graece scili- 

 cet) scribitar , avrod." — Adsentiente Erasmo. Errat autem procul dubio Valla 

 in conjiciendo, unde interpretatio versionis Vuigatae nata sit. Haec enim e varietate 

 leeiionis, miuime spernenda , orta esse videtur. Gonf. Griesbacbius ad h. 1. 



Haec e Vallae in N. T. Annotationibus specimina adducenda putavi. Quae facile 

 augeri potuissent multo pluribus interpretationis Criticae et Grammaticae , ejusdem- 

 que verae et liberalioris , documentis. AUata vero sufEcere videntur, ut vel me noa 

 monente, merita Vallae exegetica probeut. 



COMMENTATIONIS CONCLUSIO. 



Itaque pro curta mea doctrinae suppellectili , praemissa narratione de vita et 

 scriptls Laurentii Vallae, exponere et exemplis demonstrare studui, magna yiri 

 celeberrimi fuisse, tam in Historiam Ecclesiasticam , quam in Theologiam Cbristia- 

 Dam, inprimis N. Test, interpretationem, pro aetatis suae ralione, merita. Eatenus 

 rgiiur ad Quaestiouem propositam mihi respoudisse videor. lo id autem maxime in- 

 en- 



