,, C^P.OLI JOSEPIII VAN COOTH 



i Vai'iae ia Nitrarüs adbibentur matcrlae; videamus primo de materüs illij , dein do 

 dirersis ralionibus quibus hae congeruatur teguulur, ac pertractaatar. 



Materiae Animales in artis Nitrariis non abesse f^dsst creduntur. Nitrar'ii sedul» 

 eas igitur quaerunt; antiquitus omues quascumque partes Animales adhibebant, quia 

 et ipsa cornua pilosque ( 33 ) ; Optimae ducuntur : omnia A.nimaliutn excrementa, ia- 

 «rimis lierbivororum , Equorum, Eoüni, Oviutn, et Avium, Columbaruin et Gallina- 

 »•um ; uriua , bilis, et prae oranibus üuidis sanguis; universe partes molliores praestant 

 solidioribus ; carnosae adiposis ; ande ctiam patet: cur stabuloruin solum aptissimum 

 liabeatur ( 34 )• 



Materlae Plantarum simili modo non omnes aeque aptae ducuntur; eligit Nitra« 

 rius Plantas Azoto abundantes, venenatas , acrem ingralum odorem spargentes , e. g. 

 Couium maculatum, Hyoscyamum nigrum , Nicotianam Tabacum , Verbascum Thap- 

 sum, Marubium vulgare , Lollium , Helleborum, omnesque Brassicas, (quarum omnium 

 ipsi succi Nitriim interdum praebent), Plantas Cruciatas ( cruciferes ) plurimo gau- 

 dentes Azoto, et Leguminosas (35"!; rejicit partes Oleosas et Resinosas quippe pntre- 

 diui ineptas, et simili ratione Amylum , Gummi, aut Saccliarum continentes (36); no- 

 cere enim videtur omne id quod putredini ineptum est. 



§. 8. 



Materiarum Terrestrium duplex videtur usus i». ut ortum Acidi efEciant ; 

 2*. ut exoilum sorbeant ; — aptis'iima creditur Humus (si llceat hoc pulredinis 

 productum inier illas referre), solumque stabulorum omiiiam, sterquiliniorum, sepul- 



cro- 



(33) e. g. Recueil etc. 1776. p. »411. 



( J4 ) De maleiiiä Aninialiiim aplis vide Klaprot^ «' Wolff Cliem. Wurte.b. IV. 3i'. M&m. i\e 

 Math, et de Phys. T. XI. p. Sg l\o. 83. 35;. 353. Chaplal Cliim. App. IV. 126. Anu. de Cljlm. \\. 

 319. Becker 1. 1. p. Sg, 6i' 



(35) De Planluruin aptis mateiiis cmf. Reciiell etc. 1776. p 343. Vlim. de Matli. et rie Pliys. T. 

 Xt. 363. 370. Klaproth et Wolff 1. c. p. 32;. Cliaptal. I.e. p. 125. Ann. de Cliini. T. XX. p. 3i8. 

 Beck er 1. c. p. 5S. Co. 



(36) Vide A. 11. van der Boon Mesch » over den aard vhd den humiis of het vriirhlhaarinakenJ 

 « bcstan Idcel dtr grouden." Natuiirk. Vei'handel. van de Uulluudsche Alajtsch. der Welcnscli. le H»ar- 

 1cm, D. X.VI. 1823. M. 11. p. 9. 



