^4 JACOBI DE GELDER 



maxima est: utrum corporam particulae ct vircs, quas in cas quotidie agcrc 

 cxpei'iinm', ipsae per se exsistaut , an vero alicui causae sint tribuendae ? dein- 

 de, ulinm hac vires sint particularum ipsorum corporum proprietates aut qua- 

 litates acccdcntcs? Illud primo loco, scilicct, exsistentiam particularum cor- 

 porum uecessariaui csse, ratione duce sibi x'cpugnare convinciuiur : id enim 

 jiecessarium esse , quod non semper fuit, minime concipi potcst. Quamcura- 

 quc Pliilosophorum sentcntiam , rite explicatamseqaamur, a natura abhorrere 

 videbimus, si spatium et tcmpus aliquando nonfuisse dicamus: haec igitur ne- 

 cessaria esse sponte concludcre cogimur. Spatium prorsus inane , aetei"nitatein 

 slne successione Phaenomenorum naturae concipi posse, quis , se ipsumintuens, 

 ncgare audeat? Nulla autem mentis ratio docet, corporum particulas, aeque 

 ac spatium et tempus , ad' o necessarias esse et semper fuisse ; et hanc ob cau- 

 sam, quia sibi non repugnat , eas aliquandiu procreatas esse. Spatium et tempus 

 tam necessaria esse nos ratio docet, ut, sine iis , Mundus exsistere non possit. 



Scd jam vidcamus, quid sit rerujn proprietasl quod , ut accuratius defi- 

 niamus, niagrii cst momenti ; quoniam multi reram Physicarum studiosi no- 

 tioncs proprietatis ct qualitatis cujuscunque rei aliquando confundcre solent. 

 illud, ex mca sententia , rei proprietas habendum est, quod in ipsa re, non 

 tantum obscrvatur, sed cum ipsius rci natura necessario tam arcte conjun- 

 gilur, ut, cum absit, rrpngnanlia oriatar. Sic, cxempli causa, pythago- 

 nAE Tiicorema trianguli rectanguli cst proprictas, quippe quac abessc nequit. 

 Sic quae sit proprietas rei, ex ipsa rei notione, sua sponte, sequitur; ct CK 

 ratiocinio, recte instituto, derivari potest. Quod rei quaUtatem attinct, eam 

 in ipsa rc obscrvari quidcm , scd nulla ratione ex ipsa rci idea percipi pos9e 

 lopicor, Hae dcfiuiliones , si - cas sequaniur , nos doccnt , ex ipsa id(^a clara 

 corporis , utpote cx idea extensi cujusdam et rei impenetrabilis, inertis et 

 inauimatae, nullomodo, vires particulanun , qaas quotidie expcrimur , sequi ; 

 sexl eas vircs cx sola observatione cognosci. Hinc illac vircs non raagis quam 

 ipsae particulae, quibus hae vires insitae sunt, suut neccssariae. 



Vos, Viribonii jam quaeso, ut niihi causam exsislcntiae corporum et incr- 

 tiae particularum indicetis! Demonstretis miki , corpus incrs , dum in terra 

 coUocotitr, vi gravitatis uti! quod si non possitis, Vos, ut niilii concedatis, 

 has vircs noii necessarias , sed possibiles esse, oportet; ct, cum re vera 

 exsasljial j jnter accidentalia csse coUocaudas ,- quae cum ita sint , Vos obse- 



cro. 



