38 CLAUDII HENRICI van HERWERDEN 



Nicaenum adversabatur quod pro imaginibus propugnarat (i). Beda aliis locis aliter hac 

 de re disserebat. Nam cum dicebat, Jesum carnis ac sauguinis sui sacramentura sub ima- 

 gine vini ac panis instJtuisse, tum affirmabat, creaturam panis et vini, per inexpriraa- 

 bilem sanctificationera Spiritus Sancti , transferri in carnis et smguinis ejus sacramen- 

 tum ( 2 ^. Akuinus , quo loco aquam et vinum consecrari in sanguinem Ctiristl aje« 

 bat, eodem sacram coenam vocabat figurationem (3). Jn epistolA quadam , de tempore 

 loquitur, quo Paulinus episcopus pancm ac vinum in substantiam corporis et sauguinis 

 Cliristi esset consecraturus. 



Haec igitur erat divcrsa, et ante Carolum , et ipsius aetate, vel eorumdem virorum , 

 de sacrd coena , opinio. Jam vero in opere de cultu iniaginum , Ciiristus nobis reli- 

 quisse dicitijr non indicium, sed sacramentum corporis atque sanguinis sui, cujus mys- 

 terii non iniago sed veritas appellanrtum sit, non unibra sed corpus. Alio loco patro- 

 ni imaginum dicuntur amentes, cum vinum ac panem ejusdem cum sanguine et carne 

 Christi aestiment, alio Jesum panem et calicem discipulis dedisse in corporis et san» 

 guinis sui figuram affirmant , nobis autem in saluberrimum et maximum sacramentum (4)» 



Quae ad lioc dogma pertinent, propterea praesertim in medium attuli , quod ex iia 

 clarissime patet, quam parum aptus Carolus fiieri: ad errores fugandos, qui suo tera- 

 pore nonnulla religionis doctrinae capita occupaverant. Presse legebat majorum vesti- 

 gia, vel certe corum in ecclesid doctorum, qui apud omnes ingentem nacti erant vira 

 atque auctoritatem. Auctor enim libri laudati cum, ad Ijedae et Alcuini exemplum, proxi- 

 me ad transsubstantiationem accedit, tum , quod quoque ab iis factum erat, aliquando 

 meliorera purioremque sententiam fovet. 



Quaecunque sacram cocnam spectent, etiam ea quae proprie magis ad ritus referenda 

 videantur, hic loci conjunctim cxponere malui, quia doctrina rituum ad ipsara materiam , 

 quam tractamus , pertineat. Igitur quoad usum vini panisque in Christi memoriam , 

 notandum est, Caroli aetate perversum jam invaluisse morem, ut sacerdos vel cura pau- 

 cis hominibus sacrara coenam non solito tempore celebraret , vel etiara solus illam cae- 

 rimoniam obiret, Quas missas , privatae et solitariac quae vocantur , vivis et mor- 

 tuis , quorura in gratiam habebantur , utilissimas et efficacissimas essc putabant ( 5 ). 

 Ad quera errorem diluendum , cum Tlieodulfus , Arelatensls episcopus juxta octavi sae* 

 culi finem permulta praeccpta dederat (6), Carolus ipse etiam missas privatas cele» 

 bvari vetuit ( 7 ). A missis vero pro mortuis faciendis , quas non omittendas esse acri- 



ter 



(■ I ) Vid. histoire de rEucharistie par M. Larrogue p, 3:6. 

 (2 ) Vid. Schrockh, t. XX. p. 165. (3 ) Vid. Schrockh 1. 1. 



(4.) Vid. Schrockh. 1. 1. Ts) Vid. Schroclth , p. 178. 



(d) Vid. Hard. t.W. p. S14. (7) Capic. a. SiJp. c. 9. 



i 



