40 ANTONII HENRICI van der BOON MESCH 



■ verum etiam patet, quare hujus fertilitas tam celeriter diminuatur, liumi princi» 

 piis solutis, multoque indigeat fimo. 

 XVII. Ud ergo hisce criteriis facile ab omnibus terris , quae solo insunt , humus distin» 



gui potest, sic etiam solis proprietatibus physicis ab iis distingui potest. 

 XVIIl. Est autem humi pondus specificum 1,225 '• 

 XIX. ico partes humi retinent aquae partes 190, volumina 69,2. 

 XX. Absorbet humus ex aere aquae 80 grana in 12 horis, 97 grana in 24 horis, lio 

 grana in 48. Habet igitur humus si comparetur cum aliis terris, maximam aquae 

 absorbendae facultatem, et, sola magnesia e.xcept^ , aquae tenendae vira. Ilisce 

 igitur proprietatibus, si non alias haberet, maximas jam ageret partes humus in 

 fertilitate agrorum augendd; unde jam veteres inprimis Romani, ex terrae aquae 

 absorbendae et retinendae facultate ad ejus fertilitatem concludebant. 

 XXI. Si sicca humus est, hac oxygenii arripiendi facultate emnes reliquas superat ter- 



ras ; et revera sic talia producit y qualia plantarum incremento valde favent. 

 XXII. Radiis solis caloris augmentura in humo summum est , prae omnibus terris , 

 quippe humus est nigra ; qui calor favet non solum , verum etiam requiritur , 

 ut aere facilius mutetur. 



XXIII. Si humus vi galvanicA tentetur , diversa etiam quam reliquae terrae monstrat 

 phaenomena. Hae enim adtrahuntur polo negativo , illa vero adtrahitur polo 



' positivo. -S- iiinib 



XXIV. Si humus igne uratur, exbalat vapores ingratos, ingratiores cum facta sit ex 

 corporibus animalibus , spirantes adustum cornu. Cum vero comparentur , quae 

 sic protruduntur , sunt acidum carbonicum , hydrogenium carbonicum , oleum 

 pyro - animale , aliaque. ^' '" '>'-. 



' . t' 



C A P U T II. 



DEHUMIUSU. 



JL/ubet jam indagare et ostendere humi usum , qui, uti omnium rerum , sic etiam 

 hujus fertilis terrae, non nisi ex ipsius materiei natura et indole explicari potest. Con- 

 siat inprimis ex recentiorum irei rusticae auctorum experimentis, omnium terrarum fer- 

 tilitatem repetendam esse a multis caussis , praecipue vero ab humo contenta , quippe 

 quae idonea praebet plantis alimenta. Cum itaque de humi usu agimus , dicimus de 



fer- 



