42 ANTONII HENRICI van der BOON MESCH 



celebritatis viris rejecta sunt, inprimis a Bergmanno (i), Hassenfratzio (2), Kirvva- 

 no ^3) et Saussurio C4). quippe non ita institiita, ut omnis praeter aquam materies 

 a plantis arceretur. Illorura tamen sententiam iterum pro parte amplexus est Crellius , 

 qui affirmat solius aquae ope plantas proferri posse ex seminibus Helianthi annui , et 

 quidem ita , ut sic novae plantae rursus praebeant foecunda semina (5); quo experi- 

 mento et alios, inprimis vero Hassenfratzium refellere conatus est, qui negaverat sola 

 aqua plantas eo posse perduci, ut foecunda praeberent semina. Postea vero eadem expe» 

 rimenta repetivit Crellius et quidem tali ratione, ut carbonium , quod sic inplantis 

 auctum vidit, non ex acido carbonico natum esse posse affirmet; putat igitur aquam, id 

 est , 85 osygenii et 15 liydrogenii partes , a plantft absorptam lucis et plantarum viribus 

 carbonium formasse (6). Ejusraodi opiniones minime confirmantur , et refelli videntur 

 Saussurii experimentis , quibus probavit , carbonium in iis plantis , quie in aqu3. ita 

 crescunt, ut nullum adsit acidum carbonicum , minime augeri. Et revera si totam 

 Crellii ratiociuationem assequamur et rationem , quil experimenta esse instituta narrat , 

 non possura , quin animadvertam , multa ab eo tamquam probata esse sumta , quae 

 prius probanda fuerant, atque non pauca desiderari, quorum cognitio ad ejus experimen- 

 ta dijudicanda valuerit. Verum etiam illud minime negligendum est, qiiod, statuendo 

 aquara solam plantas nutrire , siraul assumserunt eara esse lucis vim , ut e^ ex aqua fiant 

 et carbonium et azotum et sales, aliaque, quae plantis inesse scimus, Sed plantae ipsae 

 aquaticae has debilitant opiniones , quas , licet magnis sint instructae foliis , adeoque val- 

 de aptae credantur ad imbibenda et absorbenda ea, quae in aere sunt, tamen constat suis 

 radicibus petere terram, quamvis ed non indigent, ut sustineantur C?)- Multis tamen 

 modis aqua favet plantis; sed hac de re mox plura dicemus, nunc autem de acido car. 

 bonico videamus. 



Con» 



' ( I ) Vid. Bergman , Opuscula physica et chymica vol. V. p. 88 — 94^ edit. Hebenstreit. Lip- 

 siae i/SS. 



(2) Vid. HassenFratz, siir la nutricion des Vegctaux. Memoire I. in Annale [de^Chimie, tom. 

 XII!. p. 178 et seqq. 



(3) Vid. Kirwan , Memoires sur les En^rals p. 312 et seqq. recuisa post Traitd des Engrais 

 par Manrice, Gendve 1806. 



C4) Vid. Saussure 1. 1, p. 240 et seqq. 



Cs) Vid. Chemische Annall. von Crell B. II. p, ilo. 



(6) Vid. Journal fur Chemie von Gehlen B. IX. p. 156. Multos esse errores in hac dispnta» 

 tione Crellii ipse docet Gehleu, I. 1. p. i6S. Cf. Journal fur Chemie und physik von Schwei- 

 ger B. II. p. 265 et 281. 



C7) Vid. Korte I. 1. p, 104 — io3. Egregie etiara, ut solet, hanc refellit opiaionem jSchrade- 

 Tus in Archiv von Hermbstadt B. VII, p. 312 et seqq. 



