O R A T I O. i5 



in Francicum sermonem vcrsum fuisse; tleniqae, ut de arte nostra dicam , 

 leges et cdicla lioc tempore de jure hodicrno esse condita, quorum nonnulla 

 ita fuerunt egregia, ut in juris Gallici Codicibus novissimis eorum vestigia 

 hodieque repcriantur liaud pauca. At vel sic tamen, post GOTnoFREDos, 

 }acuit in Gallia quoque historicum juris Roraani studium. Ut scriptores ve- 

 teres ex translationibus , ita juinsprudentiara ex Edictis regiis, id est es re~ 

 motissimis a fonte rivuiis, hauriendam censuerimt. 



Alia A. A. H. H.! omnia in patria nostra deprehendimus. Fuit in eS tnm, 

 ut apud Auglos et Germanos, Pliilosophia , maxime naturalis, in honore; 

 studium sermonis patrii minime neglectum ; Juris vero Belgici Prudentia quae- 

 dam, auctorc grotio, nata simul et adulta. Sed praeterea (vcreor A. A.! 

 ne. ambitiosior videatm- oratio , dicam tamen quod sentiam ) , quasi apud 

 unum populum omncs simul doctrinarum laudes ostendere voluisset summus 

 noslrarum rcrum Arbiter, in patria simul, et artes, et litterae humaniores, 

 et jurisprudentiae vere Roinanae floruerunt studia. Quin hisce laudibus do- 

 mesticis accessenmt quoquc eae, quae externam honestarent populi nostri 

 conditionem , belli pacisque hoc tempore arbitri ! Sed de his quominus dicam , 

 et hujus loci ratio et mea me prohibet infantia. Redeo igitur ad jureconsul- 

 tos nostros! 



Ut in cetera Europa ex compendiis et commcntariolis , ydfreto Daiiico, 

 ut jocabatm- leibnitius (i), sternetido sujDectaris, juris Romani pete- 

 batur cognitio, ita in patria quoque melius adhuc, de singulis jiu'isprudentiae 

 cognoscendae adminiculis, meriti fuerant interpretes, quam de commutanda 

 ipsa disciplinajuris, atque explicando imiverso jureRomano, ex -populi Roma- 

 ni ingenio, raoribus, fatis. Neque hoc ipso temporc niud egit, aut eckius, 

 aut voETius, quos honoris causa nomino, ut ex ipso Populi Romani inge- 

 nio, jus Romanum civile illustrarent. Uterque vero cum de excgetica et dog- 

 matica ratione egregie meritus esset, exstitit demum, qui novae viae ineun- 

 dae et auctor et dux esset, ger. noodtius, egregium mox laboris socium 

 nactus ANT. scHULTiNGiUM. licet igitur alii jm'isprudentiam intuerentm', 

 veluti imbrein eodem impetii de coelo delapsum; aut tamquam fungum 



e 



( I ) In novd melh. ilisc, doceniaeq. jurUprud. Parl. spec, %, 6l. Est illud oposeulum editum in Thtu 

 \uriipr, juven.y quae prodiit Heap, ». 1764, 



