COMMENTATIO AD QUAESTIONEM THEOLO GIC AM. 



11 



hardi (i), \iri celebrati, verbis affirmare liceat. « Liberias dicitur facultas ex ipso 

 motu secundutn rationis dictamina agendi, omni coaclione externa atque aliena ex- 

 clusa." Ilac deSnitione omne arbitriiam a libertate removetur ; sed hac de re infra 

 pluribas disserere animus est. Hie tantum paucis est -videndum, qualis haec sie li- 

 bertas? Non est absoluta, sed relativa libertas. Hujus enim facultalis oiiginem noa 

 habemus a nobismet ipsis, procedit a non-esse, alium liujus facultalis auctorem -ve- 

 neramur , una cum existentia. nostra a vi aliena processit. Inde libertas nostra rela- 

 tiva dicitur, ut eam distinguamus a libertate absoluta, atque hoc nostrae libertalis 

 relalivum summo jure iterum dicitur dependenlia et quidem moralis. Quid enim 

 aliud haec dictio indicat, quam quod causam libcrtatis in alio ente habeamus? (2) 

 His praemissis facile veuiam impetrabimus, si independentiae divinae notionem la- 

 tius, quam vulgo fieri solet, extendamus. Eadem ratione agimus, quam autea nos 

 fbcisse -videtis. Quum nempe negatione limitum rerum creatarum ad cognitionem 

 reu vTTspxotrfitcij perveuimus, hie iterum nostrae libertatis limes de Deo negatur, quod 

 si faciamus, negativam habemus determinationem : dependentia morali negata, inde- 

 pendenlia moralis inde procedit, quae est ea Dei proprietas, qua causam volunta- 

 lis non in alio ente exlra se habet. Haec jam duplex independentiae divinae pars 

 definitionlbus Lhnborchii atque PP egscheideri confirmatur, Dissentit C. G. Bret- 

 ss:hn,eide;r (3), cum Independentiam etiam complecti statuit scientiam divinam. Opi- 

 nionem quidem, nou vero deGnilionem probare possum. Ex analogia proprietate» 

 divinae dicuntur. Cum aulem de scientiae dependentia nobis sermo non est do 

 independentia scientiae sermo esse non debet. Aiius autem locus cum dependentia 

 phjsica atque morali oblinet. 



. Independentia ergo divina et pliysice et analogice sumta duplex est, physica 

 et moralis, plenaque hujus attribuli deünitio haec est: Est ea Naturae Divinae 



pra- 

 ll) F. V. Beinkard Syslcm t^er Christi. Moral Tom. I. pag. 228. Plures libertatis nostrae definilio- 

 ues rcccntult C. G. Brstschnuuler in systematische Enlwickelung aller in der Dogmatik vorkommeDden 

 Begriffe, pag AgS in not. C(. G. C. Knapp Vorlesungen über die Cliristl. Glaubenslehre, licrausgege- 

 bfu von Thilo Tom. T. ^37,. 169., Prae oiiinibus aulgm legendns est F H. Jacohi. 



(aj Cf. C. Hase Lebrbucli der Evangeliäclien Dogmatik pag. 82. Etsi hie libertatem vira dicit, «rua 

 vita causam sui ipsius habet a se, — die Kraft, durch welche das Leben den Grund seines selbst in 

 sich trägt, d. h. eine durch sich selbst in bestimmter Art seyende : — indeque libertatem complecti 

 dicit tres humanae mentis potentiasj voluutatem, sensum inlellectumque, nos tamea ita ab eo rcce- 

 detidüm esse putavimus, ut libertatem iinice voluntntem speclare statueremns. 



{2) C. G Bretschneider Uanähuch der Dogmatik Tom. I. pag. 399. idem hie affirraat Wegsehe! derum 

 primura fuisse, qui ludependontiam dislnam ad vohinlatem relulerit. Fallitur autera -vir docliss ■ Lim- 

 ÜorcUwn jam fecisse ejus Theol. Christ. Lib. II. Cap. V. §. n. docet. 



' B3 



