COMMENTATIO ASTRONOMICA. .5 



PARS PRIOR. 



EXPLIGATIO METHODORDM. 



CAPUT PRIMUM. 



DE METHODIS MERIDIANIS. 

 §. 1. . 



Ol qua Stella polum ipsum insignitum esse novissemus, hujus altiiudlne saepius ac- 

 curate metienda , ipsam poli altimdinem directä via reperire possemus. Observatio , 

 tametsi meiidiana^ quovis tempore posset institui; et haec melhodus, quae statim 

 uuicuique iu meutern venire debet, omnes facile simplicitate superaret. Sed cum Lu- 

 jusmodi astrum dcsideremus, aut immensä certe dislantiä sejimctum vel optimis ia- 

 stiumenlis opticis assequi nequeamus, aliam viam anquirere oportet, ut ad proposl- 

 tum perveniamns. Enitnvero uti soleut, qui quaerunt aliquid, neque id. ubi spera- 

 rent, inveniunt, non procul abire, sed in viciaia angulos omnes alque latebras per- 

 scrntari , sie nos , a polo regressi , extemplo in stellam incidemus et satis lucidara, 

 et pro\imam polo, ut ipsius satelles esse videatur. Hanc idcirco polarem appelJe- 

 raus, ejusque situm animo penitus infigamus, ut, ubicunque versemur , protiuus il- 

 lam iiivenire possimus , atque , illä repertä , tolius coeli positio nobis statim innote- 

 scat. Jam ul aliijua sti IIa , in ipso polo posita , immobilis ibi fixa maueret, ita quae - 

 vis alia pro maj,ijitudiDe dislantiae a polo majorem minoremve circulum dcscribit, 

 et aliam aliamque altitudinem supra hoiizontem , nisi cujus vcrtex sit polus, adipi- 

 scitur. Itaqiie uostra po.'aiis , etiamsi non immunis sit a communi motu, tarn exigno 

 tarnen interv;,l]o circum polum agitiir, ut in omnibus terrae regionibns , ubi paululuni 

 polus supra horizontem elevatus sit, id est, quae parvo versus septemtriones spatio 

 ab aequatoie distent, semper appareat. Quo autem longius ab aequatore discesseris, 

 eo plures hujus generis Stellas inveuies , quae in circumvolutioue diurna expertes sint 

 Uceani lavacioi um. Haec res jam aiitiquissimorum liominum adverterat animum; 

 sed noliis in proinpm est inielligere, nuüas umquam occidere Stellas, quarum a polo 

 distantia superetur a latitudiae loci. Has igimr, quoniam in vicinia poli conspici- 

 mus, distingueudi causa, circumpolares appellabimus. Cum autem o^nnes siellae in 

 itinere dmjno bis trauseant meridianum — quod vocaut culminare , qnasi culmen 



A3 ai- 



