BESPONSrO AD QÜAESTIONEM PHYSICAM. S7 



Quoad experimenta quibiis , pro constanti aeris temperatura , vaporis quantita- 

 tem ex hygroraetri gradu definire sluduit cl. de Saussure, in genei-e animadver- 

 tendum est, non valere vaporis determinationem ex pondere aquae, quae eam ge- 

 nuit. Licet enim pondu5 voiuniine niulto accuratiiis determinari possit, non tarnen, 

 inprimis saeculo praecedente , ea erat bilancium exacta conditio, ut huic fini snfii- 

 cerent; quivis enim error maxime augetur, et sie qui esiguus in bilance fuerat , in- 

 signis evadere in vaporo debet. Praeterea, licet summa cura in ponderatione fiiis- 

 set adhibita , non est impi'obal)iIe , uti in experimentis cl. Lambert, ila etiam hie 

 aliquid vaporis in parietes praecipitari , unde et novus errorum fons. 



Qiioad experimenta, quibiis caloris actionem in bygrometrum determinaret, iniii- 

 titur tabula c!. de Saussure hoc theoremate : piimum quemvis gradum R,, vapori 

 sive additum sive detractum, eundem semper in determinatum bygrometri gradum 

 producere effectum , qualiscuuque fuerit temperatura, si modo inter — 17 et + lo'Ä. 

 comprehendatur. Experimentis illud confirmatum ait. Cum vero haec subtiiissima 

 lint, nee facile levis error evitetur , theorematis probabilitatem ex comparalione sca- 

 lae artificialis cum naturali efficere liceat. Indagemus ergo qualis sit vaporis lex 

 quae eo duceret ? 



Si appeüemus : S densitatem quandam vaporis partialem ad t ,• d et d' maxima 

 densitatis pro t Gl t + 1 , m (tt m' gradus hygromeiri, quos indicat S ad i et f + 1 ; 

 n numerum graduum inter 2 Immiditatis extrema ; erit 



n 



unde Sequilar 



Ut autem pro omni valore — constans sit,necesse est — — —^ sit conslans, qualiscun- 



" jt (i -(- 1) ^ 



que sit t, ideoque vaporis densitates serie geometrica increscant cum temperatura. At 



vero experientia salis constat, densitatum seriem cum crescente temperatura imminui , 



si eam cum serie geometrica compares; ideoque in scala naturali non obtinet theorema 



el. de Saussure. Possit quidem ipsa scalae artificialis natura ad illud ducere, ita ut 



efEciatuv ab illius cum naturali discrimine ; non vero probabile est, quod tanta , quanla 



in capilli dilatatione habetur, causarum complicatio ad eam duceret regularitatem. 



Quomodocunqiie autem res se habeat, experiendi rationem a cl. de Saussure adhibitam , 



ad vaporis leges minus accommodatam habemus ; tabulamque , quam Line deduxit, non 



uisi approximatiouem rudiorem. 



Tandem vero quoad experimenta , quibus aeris evacuationis actionem in by- 



H gio-. 



