70" ALEXANDRI CAROLI GUILIELMI SUERMAN 



deberi recenliori aevo. Licet enim quaedam ejus vestigia deprehendantiii* in anli- 

 quioruin pliysicorum operibus, revera tarnen ejus incrementa incipiunt ab ipsa at- 

 mologia fiindala. Hoc demum tempore nostra methodus agitari potuit, quippe quae 

 tota innititur principiis , ex inliina vaporum natura dcductls. Sufficiat autem lioc 

 loco praecipuos auctores attigisse , qui et de lUei-mohygrometria et de psychrometria 

 meriii fuere. 



Quoad vaporis condensationem : Physici jam Florentini illum per fiigus ex acre 

 praecipitarant ; at vero non nisi ad ejus copiaui attendebant in dijuJicanda bjmiJi- 

 tate. Primus erat doct. le Roy, qui temperaturam , qua praecipitatio oLtineb.it, 

 ol)servare tentaret. Ilunc secutus Dalton, ex hac temperalura vaporis quaiititatem 

 efficere studult. Tandem vero Da/iiell aplum et elegantem apparatum excogitavit, 

 ad observationeai illam instituendam , in quo evaporatio liquidi volalilis frigus pro- 

 ducebat. Ilunc varia ratione partim mntarunt, partim eiiiendarunt Physici, cum 

 Angli, Brewster, CuniTning, Jones, Adie, tum Gei'mani, Dübsreiner , Korner ^ 

 BoJinenber^er. 



Quoad frigus evaporationis : erat Hution, qui primum cogitaret de eo ad bygro- 

 metriam applicando. Gel. autem Leslie accuratius hoc argumentum esplicuit , ita ut 

 jure ejus instaurator habealur. Primus enim confecil psychrometrum, qua in re 

 successerunt illi Lüdiche , Blacladder et August. Idem vero et psyclirometriam 

 primus ad doctrinae regulas redegit. Seil, ex theoria calorici latenlis posuit ejus 

 fundamenta, in quibus ulterius elaboratum fuit ab August et Ifory, postquam ccl. 

 Gay-Lussac experimentis et calculo examinaverat frigus evaporationis in aere sicco. 

 Aiteram viam iniit Anderson, ut ex diOerentia psyclirometrica efllceret vaporis 

 quantitatem. Etenim usus est lege, a cel. Dalton eruta, de evaporationis quantitate, 

 pro vaporis hygrometiici elasticitate diversa. 



Formulas hasce ad usum practicum adaptarunt cum ipsi auctores, tum alü. De- 

 terminarunt enim , in suis quisque formulis, terminos constantes ex calorico latenti 

 et speciüco vaporis, nee non ex aeris capacitate, Leslie et August ; ex hygrometri 

 balaenati indicatione Anderson. lis autem qui succederet, cl. Bohnenherger contuHt 

 tliermobygrometriam cum psychrometria, et exinde novam lucem affudit regulis for- 

 mulisque, quas exhibuerant August et Anderson. His ergo triumviris revera debe- 

 tur, qualis hodieque exstat, psychrometria. 



Tandem vero cl. Baumgartner ex observationibus meteorologicis ad ßdem conclu- 

 dere sluduit, quae nostris hygrometris competeret. Ea ergo inter se , uec non cum 

 hygrometro capillari comparavit. 

 Ut ergo concinno ordine hoc capite procedamus, videndum erit: 



1. de thermoliygroraetris et , quae huc pertinent , tabulis. j 



2. de psychrometris. 



