COMMENTATIO ASTRONOMICA. 7 



aequalem masimae esse , cum latitudine imminuta minui , et in ecliptica cum ea eva- 

 nescere. 



Redibo ad illa , quae quidem sunt practica. Dnm autem haec theoretica aguntur, 

 licet omnium stellarum maximam parallasin aequalem ponere, polarem appellare. 



' § 5. 



Sed non praetermittenda est quaestio , plerisque omnium princeps visura , qnae est 

 de usu omnis hujus disquisitionis. Nisi enim utile est, quod agimus, apage ! vana est 

 gloria. 



His autem , qui ita quaerunl , et cum quaeranf , aslronomos se non esse falentur , re- 

 spondemus , si vel ab utililate nullam , maximam tarnen parallaxi esse a curiositate com- 

 mendalionem. Quippe cum parallaxis polaris sit angulus, quem subtendat in Stella ra- 

 dius orbis terrestris, apparet , in trigono rectangulo , cujus apices sint sol , terra, Stella, 

 calhelam unum aliunde notum r , et angulum oppositum jam definitum sr, fore datum • 

 atque hypotenusam r' inde protinus invenlum iri. Hypotenusa illa aulem est slellae fixae 

 a sole, aut, quod eodem redit, a tellure distantia , quae idcirco computabitur formula : 



r' ^ r , cosec. t. 



Hi ergo , quorum est infinita percontatio > quanto a nobis stellae distanl ? " , quibus 

 autem mira accidit responsio » quanto distent , incertum est , sed tanlo duntaxat eas 

 »distare, eonstat, " : hi congralulenlur sibi, quod aslronomi angellum islum definire co- 

 nentur , quicum animi , in tam gravi problemate anxie occupati , recurrat Iranquillitas, 

 sed desinant tandem importuna ignaviae commendalione a laboribus subtilibus hos di- 

 vellere , qui ad postscenium aut parielem extremam uiüversi lantum non omnino adhuc 

 sibi perrexisse videntur, 



Imo aliud quid est , quod iisdem hominibus ex hac invesligatione pollicear ; quod 

 quäle sit , ne scopo carere accusemur , jam nunc indicatum volo. 



Parallaxeos enim theoria omnis modo fundata qua nititur basi ? Telluris scilicet motu 

 irmilitur. Quiescenle globo nostro nulla est parallaxis annua stellarum fixarum. Jam 

 cum iidem curiosi saepius quaerant » num vere terra movetur ? " et mirenlur identi- 

 dem, ubi responsi affirmantis nuIIam perceperint populärem, quam vocant , demonstra- 

 tionem , non poterunt non animo laetari , quando cognoverint , exercitatissimorum astro- 

 nomorum turbam per trecentos annos id egisse , ut , parallaxi fixarum delecld , argumen- 

 tum irreluctabile hujusce motus , idemque autem quotidiano rerum usui adaptatum , 

 cunctis non-astronomis sed hac de re sollicitis suppedilarent. 



Enimvero , etsi curiositali istorum hominum qui satisfecerit , praeclarum , arduum prae- 

 «ertim, fecerit opus, tarnen horum aoa ita sublevanda est imbecillitas, ut astronomiae 



pe- 



