COMMENTATIO ad QUAESTIONEM MEÜIC AM, S9 



similitudine alleratn causam ponendam esse censemus. Si nimirum in hunc locum Irans- 

 feramus ea , quae antea monuimus de doctrina Bichati, dislinguenle inter sensum ani- 

 «nalem , qui fit ope neryorum , et inter sensiiitatem organicam seu molecularem , cuique 

 parti propriam , consensus quoque molecularis, ex fabricae analogiä pelilus, statuendus 

 •videtur. Quumque praelerea in membranis serosis permulta notenlur phaenomena sym- 

 pathica et antagonistica , a nervis vix explicanda , nonnulla ex fabricae analogia seu 

 eiementorum organicorum communione expüeanda videnlur ( i ). 



III. Ultimo loco videndum est, qua lege et qua viä nervi operari videanlur. Quod 

 argumentum ut rite absolvamus, primo inquirendum est, quaenam in struclurä nervorum 

 concurrant ad Sympathiae et Autagonismi pbaenomena melius explicanda, deindc, 

 quodnam sit cerebri in phaenomena ea imperium , denique quate sit Sympathiae et Ant- 

 agonismi genus , quod nullo cerebri imperio indigeve videatur. 



I ) Nerveas fibrillas separatim decurrere , neque , uti -vasa , aliam ex alia proficisci , 

 in plexibus tamen et gangliis intime easdem commisceri , atque hac ratione, cum sensa-r 

 tiones propagari posse sine confusione , tum relationem fieri inter partes varias maxime 

 dissitas, jam dudum notarunt Analomici atque Physiologi , non solum conjecturä pro» 

 habili, sed etiam observationibus et analogiä ducli. Ad rem accuratius explicandam, lo- 

 cos aliquos apponere liceat ex Annotationibus Academicis CI. Scarpae: « Perspeclum 

 « igilur et cognitum est , — ullimos nervorum surculos , ulut exiles tenuesque , non se- 

 « cus ac majores nervös, funiculos esse ex aliorum nervorum conjugationibus composi- 

 « tos : slamina autem nervosa luijusmodi funiculorum sub uno communi involucro ex^ 

 » cepta diversam , ac saepius remotam originem sorliri , simulque commisceri , modo 

 « prope ipsum nervorum exordium , nempe cerebrum , et spinalem medullam , quum pri- 

 « mum strias medulläres a diversa plaga colligunt , et in ganglia , ac plexus conveniunt , 

 « modo longe ab eorum exordio, ubi nempe, post commixlionem in gangliis et plexubus 

 « initam, ilerum in ramulo3 consociantur (2)." 



« Quam vero proportionem sibi invicem servent slamina plurium conjugalionum uni-, 

 « cuique nervo componendo conducentia , assequi , minime est impossibile. Crassities 

 «gangliorum, plexuum et anastomosium , tum numerus dislinctus nervorum ingredien- 

 « tium , salis indicare videntur , quaenam esse debeat proportio staminum diversarum 

 ( conjugationum in componendis nervis , qui e gangliis vel e plexubus egrediuntur. 

 « Nam si corpora isla componant nervi spinales nuaiero plures et crassitie majores ce- 

 « rebralibus , rationi admodum cousentaueum erit , nervös e ganglio , plex« , vel anaslo- 



mo- 



(1) Vid. C. Pruys van der Hoeren, Inilia disciplinae Pathologicae , L. B. 1634. 

 ( a ) I. 1. pag. 1 10 seq. 



H 2 



