34 C N R A D I K B R B E ft T, jAc. pji,. '-■ 'J 



Boerhaavius (7), Seipius (8) alüqiie variis suis cxperimentis acidutn carboni- 

 cum obtinuerunt, qui vero oranes utielHome (9), Shaw (10) et Venel (11) 

 constans inier illud et airem almosphaericum criterium partim non observaruni , 

 partim agnoscere noiuerunt; nam etsi ^eri's artificialis vira in animalia et in corpo- 

 rura combustionem (^serrassent , lioc phaenomenon tribueadum esse judicaverunt vel 

 aeris atmosphaerici elasticitatis diminutioni (12), vel hujus aeris infcciioni parliculis 

 alieuis salinis (i3). Halesius etiam voluminis diminutionem Aeris arlißf.ialis in 

 vasis aqua praeclusis, huic elasticitalis diminutioni tribait , quo errore saepissime pec- 

 cavit in determinanda aeris quanlitate , quam vel es fermeutantibus liquoribus (i4), vel 

 ex carbonatibus alcalinis ( i5) caloris sive acidorum ope oblinuit. — Seipius (16) 

 aulem , licet quoque causam exstiactionis flammae ignoraverit , jara accuralius Aeris ar- 

 tificialis vim in animalia et in combuslionem animadverterat. « Phaenomenon jucun- 

 « dum est," inquit , « si fax ex Stramine colligato confecta incendatur , et ad fundiiia 

 « cavernae inclinelur , mox euim exstinguilur; si iterum supra sphaeram halitus in aerem 

 <( liberum elevalur , statum in flammam rursus erumpit et ita toties quoties fax celeriter 

 « exstingui et iuflammari iterum potest." 



§ 2. 



Hucusque igitur acidi carbonici natura non uisi eonfuse nota fuit ; primam aulcni 

 nonnullarum suarum chemicarum virtulum notitiam sine dubio celeberrimo Blac- 

 kio (17) debemus. ( Ä.°. 1755.) Novum Aeris fixi nomen ilH imposuit , et animadver- 

 terat hunc Aerem fixum eodem modo ac acida a terris absorbenlibus et alcalibiis 

 attrahi ; unde statuit , rationem inter Aerem fixum, et alcalia similem esse rationi , quae 

 inter acida et alcalia exstat, — Putavit et ille, alcalium causticitatem unice pendere ab 

 Aeris fixt tiiti^ciu , et cum jam intelligeret caleis cum Ai're fixo afliaitalem majorem 

 esse quam alcalium , haec caleis actione caustica fieri posse constiluit. 



Aliquot annis post (1764) Meyeri opusculum de caleis vivae natura in lucem pro- 

 diit. Huic Blackii experimenta non omnes controversias sustulisse videntur, nam 

 caleis caustificationem ( sit venia verbo ) nou evasioni sed accessioni alicujus corporis 



ga- 



(7) Elemeiita Chemiae ed. alt. Parisiis 1733. Tom. .1 pag. 363 et «81—286. 



(8) Philos. Transact vol, XU 266—272. 



{9) Cf. Brewnrigg. in Phil. Trans, vol, LV. 32a. ( To ) Ibift. 



( II ) Opusc. Phys. et Chim. 3a— 37. { ii ) U aUs I.e. 



(x3)Boerhaavel. cp 261. { 1^ ) I. c. Experirn. 85. 



(i5) Ibid. Experim. 74 et 99. ( i6) Philos. Trans. XL. pag 570. 



(17) Journ, de Phys. par ßozier. 1773, a. 



