COMMENTATIO ad QüAESTIONEM LITTERARIAM. &5 



qui revocalus ab amicis, hisce respondens, quot et quanla essenl vitae humanae iii- 

 commoda , enumeraret (i6). Quod docebant, hoc et vitd suä sibi persuasum esse 

 ostendebant. Theodorus cnim, cum ei Lysimachus res crucem minarelur: « islis quaeso," 

 inquit , « isla horribilia minitare purpuratis tuis ; Theodori quidetn nil interest , humine 

 an sublime putrescat (17). Mirum hoc videatur in sapiente Cyrenai'co , qui nil praeter 

 uuam voluptalem habet bonum , doloremque ut summum malum fugit. At , qiiod hie 

 observare liceat , egregium docuraenlum hoc est , naluram superare doclrinam. Etenim 

 homine indignum non solum , nil nisi sensuum voluplatem curare , omniaque ad suavem 

 tilillationem referre, sed neque ei sufficit: natura sua ad majora fertur, quaeque sunt 

 humiJia , nullam ei praebent quielem. Hinc factum , ut Cyrenaici , superiora omnia 

 studia rejicientes, absque Deo et virlute in sordidis rejectisque cupiditatibus , veluti in 

 luto sues , voluti , animi desiderio satisfacere non poluerint, sed gravali et onusti , cum , 

 quae quaererent , non invenirent , ritam ipsam respuerint , et sapienlis dixerint haud in.- 

 teresse , viveretne an esset roortuus. 



Verum, ut haecjam in medio relinquamus, ad alia explicanda accedamus. 



§■ 4. 

 Ejusdem de virtule sententta, 



Virtus ( ut quaeslioni propositae respondeamus ) proprie sapienli est nulla ; voluptafera 

 agnoscit bonam , eliamsi a turpissimis rebus actionibusque proveniat. Cum enim actio 

 turpis sit , voluptatem , quae inde sequalur , tarnen esse voluplalem , adeoque per se ap- 

 pelendam. Quid ? quod virtutem propterea censeat laudandam , qiiia voluptatis efficiens 

 sit ac mater (18). Non igitur ei est virlus, quae hoc nomine dici merealur, verum 

 Piatonis illa eommutandi sollertia , qua jucunda cum jucundis comparantur, dolores 

 cum doloribus , veluti nummi; eligantur aulem majora, pro quibus minora mittautur; 

 Terbo , qua prae ignaviä fortes sint , prae nequilia virlutis studiosi. Hinn quoque sapiens 

 furtum, adulterium , sacrilegium inani opinione mala censet haheri , esse minime , neque 

 adeo iis operam dare recusat, modo adsit occasio (19). Reliquas , quae celebrantur 



vir- 



(16) Cf. CIc 1. 1. (r:) Cic. Tusc. Q. Lib. I. c. ^3, 



( 18) Diog. laert. Lib. II. §. 88. Cic. de Off. Lib. IIL c. 33. 



(19) Diog. Laert. Lib, 11, §. 99. Hoc loco animadverteadura , Tbeodoriim , cujus haec sealenlia ,, 

 bona dicere prudentiani et justitiam, mala ^ qnae bis sunt contraria, media voluptatem et duioreni. 

 Haec vero magis ipsius verba esse quam mentem , patet ex loco laudato et ex reliquis , quae de ipso- 

 passim attingentur , seulentiis. Non igitur valeot eo , ut secundum haec direrse a reliquis Cyrenaifcis 

 sapientis rationem definiamus. Haec causa fuit ; cur, cum de fine ageremus , hanc ejus sentenliaiii ila. 

 euuntiarerimus , iiaem esse voluptatem, prudenliä. adauctam. 



