COMMENTATIO ab QÜAESirONEM LlTTERARiAM. 93 



tem volupt'atem qiioque in motu, quae coraplecteretur gAudium et laetitiam , quae omnia 

 sunt animi. Animi enim bona summa sunt atque corporis bonis longe preestant (3). lila 

 sapiens appetit , non' negligit haec : bona ipsi sunt ea , quae exsapore, ex venereis per- 

 cipiantur , quae auribus quaeque ex formae venustate oculis blandianlur ; ad summam bea« 

 titudiuemi haec quoque requiruhtur (8* ). Non vero propler se , sed quia ad axiimum re> 

 feruntur , quia animi pariunt et efficiunt laetitiam ; propterea sunt appetenda , propterea 

 is est beatissimus , qui magnis , multis , perpetuis fruatur et animi et corporis voluptati- 

 bus, nullo dolore nee impedientc nee impendente (9). Tolum autem hoc de Toluplate 

 tta agit sapiens , ut , compensatione usus , voluptatem fugiat , si ea majorem dolorem 

 effeclura sit , et dolorem suscipiat , majorem efficienlem voluptatem (10). 



Quae si repulemus , patet; non volupluariara esse Epicurei sapienlis ralionem ; id, 

 quod summum habet bonum , est quidem nomine voluptas , sed nomine tanlum , re non 

 item. Quodsi igitur Epicuri sententiam nostro modo , nostris notionibus ac verbis , enun- 

 tiemus, videtur haec esse: summum bonum est , ut vivamus procul ab omni vitae mu- 

 neribus officiorumque laboribus , placidi et quieli , corpore animoque nullo dolore, nuilä 

 tempestate turbatis nee laceratis; fruentes quae in vitä dulcia adsunt. Liceat hie lau- 

 dare verba viri doctissimi H. J. Nassau, qui in libro historische proeve (11) ita de 

 Epicuri philosophiae fine disserit: « het vermaak toch bij Epicurus was niet, gelijk bij 

 « Aristippus, eenig het genot ; maar vermaak in rust of in genot: het stille en ruslige 

 levensgenot van den bejaarden man, afkeerig van de wereld en hare beslommeringen , 

 « vrij van ligchaamssmart maar ook van onaangename zielsaandoeuingen , het leven 

 « genietende. " 



Ita si explicetur consilium ultimum , purior longe evadit philosophus noster , qui , etsi 

 inter maxime sublimes fortissimosque homiaes non sit referendus , nihilominus vir est pro- 

 bus, immerito inter voluptuariorum gregem relatus et ad Cyrenaicorum pulverem de- 

 pressus. Ita quoque iatelligi poteruut, quae deiuceps de ejus moribus nobis erunt dicenda. 



Sapientis de Diis opiniones. 



' ..1*8 1SU.-J ; 



Ut melius etiam intelligamus , cujus generis sit ea , quam appetit sapiens beatitudo , 



age 



(8) Diog. Laert. Lib. X, §. i36, i37. Cic. de Fiaibus , 1. 1. §.3?^ 



{ 8* ) Diog. laert. Lib. X. §. 6. Cic. Acad. Q. Lib. I. c. 2 , 7. 



(g) Plutarchus , non posse etc. c. n Cic. de Finibus , Lib. I. c. 13, 4° ><l' 



(lo) Cic. Tusc. Q. Lib. V. c. 33 , gS. ( ii ) pag. 96. 



